Tigulang

Wala ka maulaw nga nangonot ka naman?
Wala ka mahadlok nagkurog nang kaunoran?

Wala ka masuya sa mga batan-on?
Wala ka masina sa ilang kalig-on?

Wala ka mangandoy nga ibalik ang kaniadto?
Wala ka nagdamgo nga kining tanan usa ra sad ka damgo?

Wala ka pa ba matagbaw sa imong pagpakabuhi?
Wala ka pa ba nakatagamtam og kaharuhay, gahum og bahandi?

Wala ka ba malisang sa nagpangamay nga kamatayon?
Wala ka ba nagtago og ang matuod dili mo atubangon?

Wala ka bay plano nga ako pangutan-on mo?
Kay moabot ra gyod ang panahon nga ikaw usab mahimong ako…
Nan, karon tubaga ko aron himuon kong gabayan sa akong pagpuyo…

Giango-ango

Nagsalamuang kana kuno
Mga tawo sa atong balay og silingan nahasol kanimo

Sangpit diri, sangpit didto
Gamay nga pamati sa lawas gikahadlokan mo

Nagpanawag ka og panabang
Nga sa kamatayon dunay mopakgang og mosagang

Nakita ko ang imong kaisog
Gusto mo pa nga magpakabuhi og nanglimbasog

Makapangutana ko usahay
Nganong nahadlok man siya nga mamatay?

Imong pirmi giampo og giyawyaw
Nga makamata pa ka sa sunod nga mga adlaw

Siya ang among pinalanggang Nanay sa panimalay
Ang nagsagop sa akong inahan nga sugod pa sa iyang pagkagamay

Siya ang among Nanay nga hangtod ron nagpabiling putli
Kasing-kasing nga wala pa gayod masamdi sa mahait nga pinote

Kaniadto ikaw kanamo nag-atiman
Og karon kami na usab ang motabyog sa imong duyan

Ikaw ang batang bag-ong gihimugso
Alimahon ka usab sama sa pagpangga mo kanamo

Dili namo ikalimod nga hapit kana bawion
Sakit apan kanunay kaming andam og sa kinasing-kasing dawaton

Ayaw og kahadlok,ayaw og kawili kay wala kay giusikan
Kay sa among nakab-ot ron ikaw usa sa mga hinungdan

Ikaw nahimo namong lig-ong tukod sa gitikang nga ang-ang sa hagdan
Maligas man usahay apan ikaw andam nga mosapnay sa among kiliran

Karon saulogon ta ang imong matam-is nga KADAUGAN!

Tangub Ozamis

ka nindot sa huyuhoy
daw haplos sa lawas nga makaluluoy

hangin sa Ozamis
tam-is palandungon

maayo nalang unta
ug nia ka karon

dinhi sa akong apuhan
nga si lolo Vicente Tan

nga sa gihapon
gahakot sa iyang

mga sinakong kopras
nga nia uga na

buriskas

Buot unta kong magburiskas
pastilan sa ning akong apuhan
gikuha ang baraha nga akong gitaguan

mao na gyud siguro ning maungo
sa buriskas magsigi ug tudas
nianang sota ug dos
ug kung makapabor

maayo nalang kung dos oros
ang paet kung dos bastos.

tambayawan

midupa na usab ang iyang mga gagmay mga paa
nga daw mga tukog wala gyud intawo'y unod

nag-ambo diha sa iyang gilala nga mga laway
nag-atang sa langaw nga mutugdon sa iyang balay

pastilan kanus-a pa kaha siya mahiluna?
kanus-a pa kaha niya mapukot ang iyang mga tinguha?

naulipon sa mga totoy

ang mga lubi
totoy
ang mga kapayas
totoy
ang mga bungtod
napuros
totoy lang gihapon
pati
ang iyang mga tudlo
pati ang
mga balon
pati ang
mga lapis
pati
ang botelya
sa coke
pati ang atis
og kamatis
mga totoy lang
gihapon

kon si Freud
pasultihon
basin og
sa puya pa
kini siya
wala gyod
patutya sa
iyang mama

mao na
nga hangtod
karon
hate niya iyang
papa

tambag ni nanay sa iyang anak nga bag-opang naulitawo

(dugay kaayo
mogawas sa kasilyas

prangka nga
inahan-)

sus, Dodoy
pagdali og lolo

kay pagkahuman
nimo diha

mag-sag-ob ka
pa og tubig!

virgin

miantog si emma
nga kini si tita
sa iyang ka-reserved
segurado siyang
si tita

virgin pa.

sus if you know
pa lamang

you will never gayod

mao kanay sulti
sa iyang uyab nga

boy ni aning nga
kusgan kaayog mga

bukton nga moalsa
anang sinako nga kopra

mao nay giingon nga
wala ma-onse

kay nakatorse.

lalom og dulot

abi nako og
walay hibangkaagan
kadto siyang bayhana

mukhang walang
kamuwangmuwang sa
buhay

apan sa dihang iyang gibutang
ang alugnan sa iyang sampot

nakaingon ko'g
pwerte

labi na dihang iyang
gikaon ang akoang

sus ayaw na
amo na to

katug na oi
sige man kang basa

kabahin sa
sus ayaw na lagi

amo amo ra to
kaw pod

para nga amo ra to
kaw na pod

bangka og balak
bangka og estorya

laay na
pod baya ang

ulag ulag sa ilalom
sa bulan

didto's kasagbotan
sus ayaw na ba

kay amo amo ra ni
wala na gani

alugnan
wala na ang

kahinam kay
plastada na man kaayo ang

tanan.

tala-tala

so nakaila ka ni mel?

ay, oo, kay kana si mel
magsige na og ari
diri
sa among kamanggahan
kada nobyembre
mag-retreat kana
siya

kumusta na kaha si mel?
naupaw na ba?
niwang ba siya gihapon?
hubakon pa ba?

kahinumdom
ko kaniadto
dili gyod na siya
kabalong modulag
basketball

ingon ka

maayo man modula si mel
og basketball
wala man mitambok
dili pod hubakon

hubakon jud si mel
niwang na
siya

time sa, kinsang mel ba?
ay, di si Mel Olea
nga taga-bikol

oops, ang akong kaila
si Mel Tambaloyloy
taga Argao man

sus, tala-tala jud ka da!

kamingaw kaanugon

miabot ka
kaadlawon kadto
nagkalo ka
og nagtaas og bukton
morag bugnaw
gayod seguro sa gawas
diin ikaw gikan

nangutana ka
kon nahalin na ba kining
balay og yuta nga
among gipuy-an karon

mitubag ko
wala pa

morag kapoy kaayo ka
og mihangyo nga
matulog una
og tupad kanako
og kang
arjing ang kamanghorang
anak
ni Betty

nangatulog tang tulo
gipalong nato ang
lampara

lalom ang kahilom
ngitngit kaayo ang langit

pagkaugma sayo ko
nga nakamata
kay morag tinood
ang akong damgo
nimo Lo.

morag naanugunan ka
gayod
kon ibaligya ang imong
balay nga hinagoan
ang yuta sa syudad
nga inyong
gibudlayan ni Lola

apan wala ako'y mahimo
usa lang ako
sa imong kinse ka mga
apo
og ang kadaghanan
naglisod na og
buhi sa ilang
mga kaugalingon.

magdagkot silag kandila
sa imong lubnganan
magpamisa alang
sa mga kalag

ila kang hangyoon
sila unta ang imong padamgohon.

pangumusta sa usa ka tigulang sa pagsulod sa 87

nakalimot
na jud ko

tuod
kumusta ka na
diay?
maayo ba ang
lakat sa
imong kinabuhi?
karon ka lang
ba miabot?
kanus-a ka
molakaw
pauli sa inyo?
nanambok ka
man

kinsa gani to imong ngalan?

Bidlisiw

Nangutana ka kon komosta ko.
Maayo ra ko.
Ania.
Ang bidlisiw sa adlaw
Milagbas sa bintana
Mitungtong sa akong mga kamot.
Akong gilingi.
Gitan-aw.

Akoy
2009.4.22

pagpanamin

sa usa ka kahaponon
kanang midaog na gayod ang kangitngit
og ang kahayag nagpahipi na lamang diha sa
kilid sa imong pultahan
motindog ka atubangan sa usa ka dako kaayong samin
kanang makita mo ang tanan
dugay kaayo og motutok ka sa imong kaugalingon

motuyok ka
tan-awon mo ang imong likod
hikapon mo ang imong sampot
og imong banabanaon ang kadak-on sa imong hawak
ang katas-on sa imong tiil og mga bukton

adunay moingon nga nasayang ang milabay nga katuigan

"kaanugon sa panaw sa mga oras
sa pagkapalid sa mga dahon niini
wala may nausob sa dagan sa imong kinabuhi
ang mga kamot sa kapalaran wala man modapig kanimo
gidup-og ka man sa tumang kaalaot
og ang imong agtang mikunot na sa kahapdos
sa gibati mong kasakit sa imong kasingkasing"

nalumoy ang imong mga bukton
og morag mahugno ang imong abaga
paingon sa usa ka ubos nga utlanan
og adunay miingon kanimo

"pagkamayukmok mo!
panahon na para sutaon nimo ang tinood nga kahulugan
sa imong kinabuhi
wala'y salog ang imong panimalay og ang mga halas
gawasnon nga mosulod-gula diha sa imong pultahan
unsa pa ba ang imong gidugayan?
aslom ang hangin nga imong giginhawa dinhing dapita
og ang tubig pait og ang kan-on pan-os
og ang sud-an haskang tab-anga, walay asin!"

usahay gusto na nimong hunungon ang tanan
pila ra god untay pag-ambak sa pangpang
pila ra goy paghikot sa pisi nianang imong liog nga dugay
rang nangandoy nga magbitay sa punoan sa caimito
apan nawad-an ka na og kaisog sa maong pangindahay

milingkod ka sa silya og mitutok pag-ayo sa imong mga mata
misulod ka sa ganghaan sa imong kalag
og adunay bugnaw kaayong tingog nga misudya kanimo

"pagkapalaran mo nga miabot ka dinhi
gipili ka sa pipila ka milyon nga pugas aron lang mamahimong ikaw ang imong pagkaikaw
ambongan ka, kumpleto ang mga parte sa imong lawas
wala ka kawangi sa mga gasa sa kinaiyahan
gibuligan ka sa lakat sa panahon
anaa ang kahoy nga imong kapasilongan
anaa ang dakong dagat nga imong kapanagatan nga imong kaligoan
anaa ang mga sapa nga bugnaw kaayo sa imong panit
anaa ang mga awit sa kalanggaman
anaa ang mga bungtod og mga kagulangan
anaa ang mga asul nga panganod
anaa ang mga awit sa kahanginan
anaa ang mga bitoon
nga molandag sa imong agianan sa imong mga kagabhion
anaa ang bulan nga mamati kanimo
anaa ang adlaw nga walay sipyat miduaw og mihangop kanimo
apan labaw sa tanan, basin og wala ka lang masayod

ania ako nga nagmahal pag-ayo kanimo

Kulang pa ba ang akong gugma
ang akong pag-amuma kanimo sa matag oras
sa panahon nga ikaw makalimot sa pagpanamin sa imong kaugalingon?

palihog pamatia ang tinood nga tingog sa kinabuhi
kay mao na lamang kini ang nahibilin alang kanato.

sa paghandom

sa dihang miabot na ang
akong pag-inosara
gihandom ko ikaw
ang imong duha ka bungtod
og ang imong bugnaw kaayo nga
mga sagbot
ang imong mga busay
ang imong mga patag
ang imong mga sapa
ang imong
atabay
ang imong mga panganod
ikaw ang akong
damgo
sa kaadlawon
ikaw ang akong
yamog
og ang gapnod

mora akog giduaw sa adlaw
kay manginit man god dayon ang
akong lawas
mogilok man god ang akong
duha ka ilok
og mora ako'g kalit nga
mitubo kay
manghugot man god
dayon ang akong
pantalon.

usahay magpasalamat kita niaang nagpalayo kanato

sa kadugayan miabot ang
angay nga mahitabo

kanang panagbulag sa
yuta og langit

kanang dili panagtagbo
sa kisame og salog

kanang pagbuwagsa
sa mga balas aron

mahimo ang atong
mga agianan

kanang paglupad na
sa pispis og ang

paglantaw sa usa
ka inahan sa bag-ong

nakatilaw anang kagawasan
kanang pagpautaw-utaw

sa kahanginan
kanang paglangkat sa

mga mitapot sa atong
lapa-lapa

kanang pagdahilos sa
kugang gikan sa

samad nga karaan
usahay mapasalamaton

ako sa mga nahibulag kanako
ang daan og ang pag-abot

sa bag-o ang pagpuli
sa mga butang nga nahimo

na nga sumo
ang pagtubo sa mga

lusok sa mais didto
sa akong kadarohan

ang bag-ong udlot
sa mga sanga sa kahoy

ang tingog sa suba
nga mopadulong na

sa dagat
ang awit sa kamatayon.

mikuyog
og miduyog ang
tanan
kanako
sa akong
pagdulong

wala'y
miingon nga
naulahi

kuyog sa kasakit
dulog sa kalipay

wala'y nag-una
og wala'y naulahi

kuyog ang tanan
sa himayang walay kataposan

puslan man
higopon na lang.

ang gugma ko

ang gugma ko
gahi gayod og ulo

dili mamati sa
tambag sa yuta

dili mangambat
sa mga lamat sa langit

dili mangita sa
kamatooran

kay sama sa
imong gugma

og sa iyang gugma
og sa ilang mga

gugma pa kaniadto
ang akong gugma

buta og bungol
amang og piang

sa sud sa akong
kasingkasing

anaa ang kalipay
anaa ang kahupay

nagpista ang akong
mga kamot og mga

tiil, nanayaw ang akong
mga buhok og miawit

ang akong dila
og ngabil.

pulong ug buhat

si kinsay nag-ingon
nga parihas ang pulong ug buhat?

ug si kinsa man usab ang nag-ingon
nga mas bug-at kining pulong
kay sa imong buhat nga lanog pas dugdog?

ingnon ko ikaw
buhata ang angayan.

ayaw paabuta nga mahimong ulahi ang tanan.

sa tawong tinood nga nahigugma

sa tawong tinood nga nahigugma
ang pulong wala na kinahanglana

ang kahilom mao ang tingog
ang hunghong makabungog

ang lihok mao ang pasultion
ang pulong dili patingogon

gani mas magkasinabot kita
pinaagi lang sa atong mga mata.

sa pagpanglimpyo

sa pagpanglimpyo sa imong tugkaran
gihimo nimong basura ang tanan
mga papel nga gituhog
mga panit sa saging og mga
laya nga dahon nga imong
gisilhig
tagsa-tagsa nimong gipamunit
ang mga ulod
og imong gipidyat sa imong
lig-on nga sapatos
mibanaw ang dugo sa mga
bagtok
ang mga halas imong gilit-ag
og imong giputol-putol
gipanitan nimong lumot ang
mga bato
og gilangkat nimo ang mga
bagon sa
sanga sa mga kahoy
og mga bulak
gibunglay nimo ang mga sagbot
gidauban
og imong gitugway ang kabaw
sa iyang tunaan
matod mo
walay halay sa imong
dapit
pati gani ang mga bungtod
imong gihimong
mga patag

karon nga ikaw na ang mayor
dinhing dapita
mao lang gihapon ang imong
kalihokan
ang pagpanglimpyo sa katilingban
sama sa usa lamang ka
tugkaran

mibanaw ang dugo, nabuak ang
mga bagol-bagol
gilubong nga buhi ang mga
nakita nimong mga
peste sa hardin sa imong
mga kabag-ohan

daghan ang namakpak
midayeg kanimo
apan wala ka'y madungog gikan
kanako

sa akong hardin
nanubo ang mga bagon og mga bulak
nangabuhi ang mga halas og bagtok
ang mga langgam og ulod
ang mga kabaw og sagbot
ang mga bato og lumot
ang suba og ang mga kahoy

nagmalinawon sila
kay wala gayod ako manghilabot kanila

pulong, pulong

pila na ba ka linibuang pulong
ang gibuhian
niadtong gusto mong maangkon
ang gugmang tinaguan
alang kaniya?

pila na ba ka libua'ng pulong
ang gipakawad-an mo'g bili
ug hinunua gibiay biay
kay kasaypanan
ang gisapnay niya?

pila na ba ka pulong
ang linibo mong gitaguan
ug nga wala gipabuhagay
kay nagtuo kang ang kahinaykanan
mahimo unyang hilak ni inday?

pulong, pulong
siya ang nagbugkos kanato
siya ang naglimin sa dughan
niining halapad nga baybayon
nga sa kanunay midawat
ug naminaw sa atong mga garay

ug sa walay pagdumili
iya kining gitugutan
bisan ilawom sa iyang pag-iyagak
uban kanato hubo namahid sa luha

ug bisan sa pagpadayag
sa atong mga tinaguang pagbati
nga makanunayong gibanlas ta dinhi
matag karon ug unya.

PUNG BAY MAGDAJON

pung bay magdajon
mao kana't tugon sa Bol-anon

usaha'y wala'y unod
ang mga bukog

giilogan sa mga irong buang
og nahadlok ang mga tigulang

kay sa kataposang pagkapalong
ang pulong dili lamang pulong

ang lawas ang unod madugta man
apan ang pulong mobatog sa kahanginan

gikan baya kita sa usa ka pulong lamang
nahimong lawas, naabog sa sam-ang.

ang gugma kanimo

sultihan ko ikaw
nga dili sa mga pulong
nangunod ang pagbati

dili sa mga awit
nahimong sayon
ang pakiglantugi

usbon ko,

ang gugma kanimo
tungod kana kanimo
ug dili tungod sa gipakita

bulawan man kini
ug bisan sa walay bili
nga batong tinapok sa palad

ang bili sa mga pulong

(alang sa mga tigdumala ug nagtuo sa kalubihan)

gisapnay ninyo kanunay
ang mga pag-amping

gibuligan sa pag-amuma
gitugutang mahimong lanog nga pulong

ilawon niining nagkabagang kalubihan
nga sa kanunay nakig-uban

sa mga nag-inusara'ng pakigbisog
ug wala'y panon nga sarang tultulon

dako'ng pasalamat alang sa kalubihan
nga nihatag sa tipik nilang higayon

haron kining pundok sa mga pulong
mahimong lanog nga lugaynon

diin mabati sa mga bungol nang kasing kasing
nga nitikig ug nigahi tungod sa pagkaulipon

sa mga pulong nga iya sa mga kasikbit nga dapit
ug nga midaug daog sa pagkagamay niini

pulong pa ni bay uray sa iyang mga awit
nga latagawtawan

"dako ang iyang gugmahanong buwan"

GARAY SA PULONG

(Pahinungod kong Day AngelnJuly sa Kalubihan)

Gipadayon mo ako sa imong kalibutan
Sa matuod nga pagbati imong gidalitan
Taliwala sa kagutom imong gihukaran
Sa mga pulong mong pagkabalaan.

Diha kanimo nakita ko ang kakuwang
Napun-an ang pagbati kong haw-ang
Namatay nga gamut imong gibisbisan
Nabuhi kini og nanalinsing nga hilabihan.

Panahon sa akong kalipay og kasub-anan
Nag-inusara,apan napabuhagay kong tanan
Sa matag-patik sa mga pulong nga gibuhian
Mahupay og malipay kining akong balatian.

Mga garay sa pulong sa usa ka uyamot
Dinhi sa yagit kong pagkatawo nakapahimuot
Bisan kalibutan ko man karon nagkagubot
Ipabanlas ko kini,ipalanog,sa matag palibot.

Higala, dayon sa among gamay nga kalibutan
Mga balak sa pakigbisog atong pagasaw-an
Hubiton ta kini og atong paga-ambitan
Talagsaong kalipay atong matagamtaman…

Salamat kanimo higala ko
Mga garay sa pulong gipaambit mo
Tungod niini naaghak usab ako
Karon ako nagatoo nga mao kini
ang gipangita kong pagbag-o….

ang luha

ang luha
nangita kana
og pultahan

gawsanan
sa motuok kanimo

mosubay kana
sa nahitabo
dili manugid
apan katultol
na sa
langit anang


mga panganod
kabalo nang
molupad
didto's dakong
kawanangan

maabre ang
imong dughan
maluagluag
ang kipot
kaayo nga
dalan

dili ko kahimo

dili ko kahimo
og kaon sa
akong amigo
dili nako mahimong
kilawon
ang akong
trabahante

mao nang
ayaw kog ingna nga
arte
kon dili jud ko kahimog
kaon
anang imong karneng kabaw.

kaasgad

ngano ba
nga sa tanang lami
ang dagat
nga pagkalapad og
pagkalalom
gihimo mang
asgad?

nganong dili na lang
gihimong tam-is
sama sa
orange juice?

o kaha gihimong
beer
o tanduay?

nganong dili na lang
kaha aslom
sama sa suka?

nganong
dili na gihimong
asin ang tanan?

nganong
gipili man gyod
ang pagkaparat?

nganong dili
na lang paet?

sama niining
akong gibati
karon.

kabahin sa gianod nga tsinelas

i

kabahin sa gianod nga tsinelas
didto's dakong suba sa Lanao
sa tiilan sa Marawi
hangtod kuno nga dili
makit-an ang paris
dili gyod mabalik ang kalinaw

ii

akong mahinumduman
ang gibuhat ni jose
unsa kaha'y iyang punto
nga sa pagkaanod sa usa ka
tsinelas iya man usab nga gipakuyog
ang nahibilin?

iii

ang kalinaw god kuno shotshot
dili mahimong hiposon ang usa ka tsinelas
dili mahimong paaboton
kon kanus-a pa mauli ang usa nga naanod.

mga tunto

ang mga tunto,
nagparihas lang

nabinunalay,
nagtinigbasay,
nagbinutangay ug black eye

sa katapusan
sila ra gihapon ang naunay

nag-antos sa ilang
gisapnay sapnay.

pares sa sinelas

wala ug tuo

managsama ang dagway
managsama ang kolor

pares hangtod sa hangtod
mao kana ang ilang bulok

hapin sa lapa lapa
kalipay nilang duha

mabugto man ang usa
mawad-an sa silbi ang pikas

mao usab kita
gitagana sa usa'g usa

usa ka paghandom

misibog ang mga adlaw
sa mga bugsay sa
hangin og kainit
sa kangitngit og kahayag

kuyog tang duha
nagpamati ako sa imong
mga sugilanon
mitindog ka paingon
sa pultahan kay adunay
kuhaon
og unsa ba
mibalik ka nangutana
kon nasayod ba ako sa
imong gihunahuna
kon imo ba akong
nasultihan sa imo
untang tuyo

nakita ko ang kausaban
pagka walay puangod sa
panahon
gihinay-hinay og kuha
diha kanimo
ang imong nakab-ot

giankon kini nga iyaha
og ikaw
nga tinood nga tag-iya
nakalimot na niani

gitugyan mo na ang tanan
alang sa umaabot
nimo nga pagbiya
og ako nga anaa sa imong
atbang
nagpamati lamang

nagpanglingolingo
sa akong ulo
daw dili ako matatuo

ang kalimot

ang kalimot
gamhanan
mao usab kini
ang mopatay
sa atong
panaghigala

mao usab kini
ang mopapas sa
akong gugma
kaniya og mao
kini ang tambal
sa akong
kasakit, pagdumot,
paghigwaos

kada adlaw giinom
ko ang kalimot
sama sa mga baso
sa tuba

apan pagkagamhanan
mo nga bisan sa akong
kahubog
misulod ka man gihapon
sa mga ganghaan sa
akong mga lawak
sa damgo.

Buotan Akong Papa

Buotan kaayo si papa
Dagha'g bisyo ug magsige'g
pangulata
Singgit diri, singgit didto
Mangita'g away, bisa'g asa
siya adto
Yawyaw diri, yawyaw didto
Lami kaayo labayo'g bato!
Di ba, buotan man akong papa?

Buotan jud ang akong papa
Perming hubog, bisa'g asa
lang malukapa...
Nagsige lang ug pakauwaw...
Lami kaayo lumsan sa init nga
sabaw...
Tan-awa lang unsa kabuotan
akong papa?

Tungod sa kabuotan sa akong
papa...
Siya intaw'n nilarga...
Sa laing nasod siya nanarbaho
Kamingaw, iyang giantos ug
maayo...

Pila ka tuig ang nilabay, si
papa nahilom...
Wa na ba kaha kahinumdom?
Kami intaw'n diri nabalaka...
Kung asa na ang among buotan
nga papa?

Nakalitan na lang mi sa balita
nga among nadawat...
Nga ang among amahan kuno
gikawat...
Sa laing babaye, siya niipon...
Nangasawa'g lain bisa'g wala
na'y ngipon...
Pero unsaon ta man???
Gipakatawo man siya'ng buotan!!!

*Wa na gyuy makalabaw sa
kabuotan sa akong papa
Lupig pa si Pacman sa kakusog
mangulata...
Tanang kasakit ug pag-antos
among naagian...
Salamat papa...sa imong kabuotan...

pasayan

pasayan
ang tawag sa lalaking
dako og lawas
maot og nawong
og gamay og
utin

kanang imong uyab
angayan nga
tawgon
og Lukon.

ilabay ang ulo
kan-a ang lawas
kay lami og unod
paniti og dali
kay walay
tuli.

sa banyo

usa lang ang banyo sa balay
apan kon ako na gani ang makagamit kaniadto
sa among kasilyas
cum banyo kaligoanan
na pasensya lang gyod ang tanan
kay haskang dugaya gyod nako nga makagawas
gikan sa sulod sa kalibangan

nanuktok na sa Tatay kon unsa ba
gikalibang ba nako
taga
misyagit na si Nanay og nangutana
kon buhi pa ba ako
o patay na didto sa sulod sa maong banyo
gidukdok na nila ang pultahan
apan ako
wala gyoy pakabana kon naunsa na
silang tanan nga gusto
nga malibang, mangihi, maligo,


cool lang ko dotz
naa pa ko sa page six
sa komiks
nga hinulaman
nako gikan kang butch.

kon nabasa na man lang sa ulan

kon nabasa na man lang sa ulan
sa imong pangatarongan
nan maligo na lang gayod
magtampisaw
og sama sa kabaw mas
lami pa gani nga
moligad diha sa lapok
kaayo nga
tunaan

nindot ba gayod kaha ang pagpahinayak?

lami ba paminawon nga ang tanan
nagkagot na ang ngipon sa
kasuko diha kanimo
apan ikaw
nagligidligid sa lapok
diha sa tunaan
sa kabaw og dayon nimog buhakhak
og katawa og dayon og ingon
nga kaming tanan
kanimo
nasina?

abi nimo, naa ko'y gikaloy-an
og akong gilud-an, giiyakan
apan dili ka na lang nako sultihan.

ang pinili nga kolor

ang gipili nga kolor
alang sa among habog
kaayo nga pader
sumala sa gikasabotan
mao lamang gayod ang
puti.

aron ingnon nga limpyo
gayod tan-awon
aron ingnon nga putli
aron ingnon nga tul-id
og ligdong

ang naa sa sulod sa maong
habog kaayo nga pader
ang among balay
apil na ang mga
alalay.

Kinabuhi sa Saudi

Tawag sa kalisod
Mibiya sa nasud
Gilabang ang lawod
Og pila ka bungtod.

Kanhing yutang himsog
Dili na makatunob
Kay ang gitumban ko
Yuta nga deserto.

Ako nahikurat
Mga arabo mangidhat
Di man ako lalaking igat
O mahuyang nga nagkiat-kiat.

Sa paglakaw ko sa dalan
Kalit akong hingkulbaan
Nagbukot og itom nga sinina
Mga mata lang ang gipakita.


Mingaw kong kalibutan
Sa kalit gibombahan
Sa matag-istoryahay
Lupig pa nila nag-away.

Usahay ako maglagot
Kay baho nila motapot
Naligo lang sa pahumot
Nanimahog utot.

Didto sa kadalanan
Nagkadaiyang sakyanan
Bosena ang imong madunggan
Og haguros nga hilabihan.

Gilain babaye og lalaki
Makig-istoraya di pwede
Gawas kung asawa mo kini
Oki ra nga mukombati.

Apan maro sad ning pinoy
Aron lang nga makataroy
Nameke og papel si manoy
Aron kang inday makataghoy.

Gimingaw nako sa bino
Og baboy nga giadobo
Lahi na sa kaniadto
Makalamoy sa gusto.

Apan pinoy may talento
Nagpayuhot og nagtago-tago
Gitilawan og gi-sekreto
Natagbaw og nakontento.

Apan dunay milaglag
Sa motawa mibutyag
Og sila nalit-ag
Nahimo og bihag.

Sa matagtapos sa buwan
Puno ang padalahan
Makalupad nang hinagoan
Kalipay nga hilabihan.

Og pag-abot sa ugma
Lahi na ang salida
Mga adlaw ginakwenta
Kung kini makaagwanta.

Pila lang ka riyals ang gibilin
Malipay lang ang nahabilin
Pilion pa nga mag-antos
Nungka sila didto mahiubos.

Hayahay ilang paminaw
Kanamo nga minglangyaw
Apan dili kini tiaw-tiaw
Naglangoy mi sa kamingaw.

Hinaot hataga’g bili
Among pagpakabuhi
Ayaw ninyo usiki
Mahala og ampingi!

Hunahuna

Bisan unsaun pa og puga
Ang utok ko dili na mapuga
Mas molana pa ang putot
Nungka ang hunahunang mug-ot.

Bisan pila na ka dahong papel
Ang nagkatag sa gilingkuran
Mas maayo pa ang naglukdo og barel
Makarason pa nga gibug-atan.

Nibalitok, niligid mura og gipatol
Gikuykoy na ang tanang nagkatol
Nangataltag na ang mga kaspa
Naapil na ang kugan og kugmo pa.

Gilumutan o gitayaan?
Ang mitapot na akong galamhan
Bisag unsa na lang ta ang mapaluta
Sa tintang dili mapapa.

Mas maayo pa maglamaw sa tagulo
May kalipay pa nga mapupo
Bisan og sa kakapoy gipaningot
Basta sa kaugalingon nakapahimout.

Ang kahago ko may ganti ba?
O di ba may modunol og kwarta?
Ang gipuktawan ko og sulat
Na mga storya og mga balak.

Dili mabayaran og bahandi
Ang sinulat na bunga sa pagbati
Sa kadaletra na nahipatik
Nakapahimo kanako na abtik.

Sa mga obra na ako nahuman
Wala gilaum na mabayaran
Igo na mabasa og maganahan
Sakto na makapatambok sa akong dughan.

-sakagawasan

Haiku: Mga Isyu sa Katilingban

Shabu

Lanay ug bato
Hingos tanan na aso
Usik ang piso

Gasolina

Taas ang presyo
Singgit sa kadaghanan
Dili na pun-an


Borikat

Pagkaanyag mo
Pispis mubo og lupad
Wala gipalad


Gubat

Sipa na buto
Nagpuyo sa kalisang
Dagan mga tawo

Rugby

Kusog ang tama
Makabagtok sa utok
Gukod sa buwan


Makililimos

Batang mosimos
Sa dalan nagpalimos
Sip-on gihingos

-sakagawasan

Sa Dili Pa Moabot Ang Kabuntagon

Nagmata sa tumang kangitngit,
kahayag nahanaw sa langit,
bisan ang gilaw sa mga bitoun,
wala nabatyagan, wala naangkon.

Kanus-a ko pa kaha usab malantaw,
ang pagsubang sa halandong adlaw.
Ako mapahiyumon nga naghandom,
May nahibilin pa kanako na paglaum.

Iwag na suga, akong nawala,
tungod sa akong pagkamakasasala.
Mahaw-as pa kaha sa nahimutangan?
Kining nipilit, natislob sa lunangan.

Mga kasal-anan gihinulsolan,
tanan nahimo diri sa kalibutan,
Nagpaabot sa silot na ipahamtang,
para mga kaligutgot matangtang.

Sa dili pa moabot ang kabuntagon,
may binuhat na naghandon, naglaum,
nga pagsubang sa adlaw, ugma damlag,
sa pagpakabuhi, dili na unta masaag.

-sakagawasan

Hinanaling Panamilit: Paghandom sa Higalang Nitaliwan

(Alang sa paghinumdom kang Jofer Azarcon June 7, 1985 - April 11, 2009)

Nagbangutan, nahasubo, nagbakho,
Kami na mga higala mo na gibiyaan,
Dili makadawat sa imong pagtaliwan,
Gianugnan sa pagpakabuhi mo na hamubo.

Kahinumduman ang pagkasadya,
Tibuok adlaw kita ngmaya,
Ang pagsawop sa maanindot na adlaw,
Gisaw-an ta sa paglantaw.

Nagkauban pa kita sa pagtadlas,
Sa maputi og pino nga mga balas,
Sa baybayon sa sa Puerta Galera,
Kuyog ang mga soud na higala.

Sa mga katapusang takna,
Hilabihan mo kasadya,
Matud mo pa, dili mo makalimtan,
Ang kalipay na natagamtaman.

Apan, ngano man?
Imo man kami gibiyaan.
Sa imong kalit na pagtaliwan,
Wala ka gani kapanamilit daan.

Dili namo hikalimtan,
And imong pagkaboutan,
Mga gibilin mo na handuman,
Among gitisok sa alimpatakan.

Dili namo hikalimtan,
Magpabilin ka sa among dughan,
Dili og dili ka matangtang,
Bisan pa sa imong pagkawagtang.

Dawaton namo ang kamatouran,
Ug kini ang among hinumduman,
Mga kung ang adlaw man gani mosawop,
Ang kinabuhi sad nato mahimo moawop.


-sakagawasan

pulaw

tutok's kisame
nagbugtaw sa kaduka
painit una

batang asiras

sanglit bulingit
mga bulawan sa dalan
dili mahipos

nitulong luha
kalalum 'di matugkad
aping nga huyang

ang hunasan nga nagpadayag sa iyang matuod nga hulagway

adunay hangin nga kanunay'ng nagdala kanako paningong kanimo ug sa dili madugay naabot ako diha sa tiilan sa imong mga huna huna gaway sa imong kalibutang gadayag sa tanan nga bisan sa iyang pagkabulawan imo gihapon kining gipasinawan bisan nasayod kang wala na dinhi ang kapuslanan sa tubig sa dagat atua na sa unahan sa pusod nga walay kahubsanan ug ang baybayong nihunas ug mipadayag sa lubakon niining hulagway nga arang kangil-ad ug bisan pa gani maabi-abihong mipasundayag sa mga kinhason, hunas, bakasi, bunog, ug bisan gani ang mga butiti nga nihatag sa iyang kalipay ug kasadya sa imong pagpangakay--hagtik sa mga gagmayng mga punyeting migimaw dinha sa balason nimong dalan--lapukong nga hunasan ug bisan gani sa pagbalibad ug pagsamok sa mga sagbot sa dagat nga nanggunit sa imong mga lakang paingon sa unahan nga nagpangamay sa ilang mga kaanyag ug pagka-adunahan ang baybayon nga kanhi nagmingaw karon anaa sa iyang kaudtuhon mipadayag sa matuod niyang dagway imo karong gipuy-an

kon unsa ang wala nako matuman
kon unsa ang wala nako makab-ot

kon unsa ang akong kalipay
kon unsa ang akong kahimoot
kon unsa ang akong mga damgo
kon unsa ang akong gipangita

kon unsa ang akong kahigwaos
kon unsa ang akong kahiubos
kon unsa ang akong pagdumot
kon unsa ang akong kasuko
kon unsa ang naa kanako
kon unsa ang wala kanako
kon unsa unya'y dangatan kanako
kon asa ako ipadpad sa hangin
kon asa ako ilupad sa mga pako sa kapalaran


kon unsa ako
diha kanimo, kaninyo,
kanako
dinhi sa kalibotan
og puhon sa langit
(ayay ayaw lang ng
impyerno tawon
malooy ka Lord)

ako lang gipaagi sa mga balak.

ang kinatas-an nakong balak kaniadto sa ulitawo pa ako

"i love you"

(daghan pa kaayong mga bulatik,
ulog-ulog, pamakak, pasikat,
intriga, paubos, paghilomhilom
paghubog-hubog,
sunodsunod, padala og hershey's
nga kisses, pamisita sa
ilang balay, atang-atang sa
eskwelahan,
sakaysakay sa single nga motor
panihapon sa
Chin Lam, paliko-liko sa
mga pulong, padukoduko,
paulaw-ulaw kunuhay,

hangtod nga siya mitubag
og )

"oo, i love you too"

(yehheyyyyyyyyyyyyyyyyyyyy!.
kalami ba!
gibayaw ko's langit!)