pagpanamin

nakaagi ka na ba nianang
paglabay sa adlaw
nga ikaw wala makapugong
sa pagpamakak
og sa gabii wala ka makatulog
nag-alipasa
ang imong konsyensya
nagligid-ligid sama sa usa ka
bato gikan sa
bakilid nga bungtod
og sa imong pagpanamin sa
sayong kabuntagon
ang imong nakita mao ang imong
nawong nga nahilis
morag kabo nga plastic nga
nasunog

gitiklop nimo ang samin
og nabati nimo ang kaulaw
sa imong
kaugalingon

gugmang walay pulos

siya
nahigugma
giampoan ang gugma
sama sa ginoo
matag adlaw
gihalaran og bulak ang gugma
matag gabii
gihandom labaw sa tanan
dili mahaluna
nag-alipasa aron lang pagkaugma
makita
bisan na lang gani og dili mahikap
ang gugma

sa pikas bahin
ang iyang giampoan
naglikay
nagtago dili gustong makita
bisan na lang og ang iyang anino
kasukaon sa iyang dagway
walay gibati nga
kamingaw bisan na lang og kiting
gilood.

kasagaran sa magbabalak
salamangkiro

kay gikan sa iyang baba
manggawas ang daghang mga balak

ang iyang gininhawa
humot pa sa mga agwa

apan adunay magbabalak
nga wala makakat-on niana

dili ka malipay
wala kaniya ang hagwa

wala ang mga katawa
mapalaw ka lang

apan kon imong tinoon
diha sa iyang gihisgotan nga

mga kahadlok og mga kapakyas
og mga kahingawa

nahimo siyang samin
og sa imong pagpamati sa iyang mga pulong

makita mo ang
imong kaugalingon og ambot og ngano

gusto nimong siya magpabilin
sa imong kiliran

makita mo ang mga bungtod
ang mga itom nga panganod

ang sagboton nga agianan
ang sapa nga patay

mohigda ka tupad kaniya
og mahikatulog sa pipila ka mga damgo

sud sa korte

gitutukan ko ang
akusado

nahisama ako sa usa ka leon
og siya nahisama sa usa ka bagtok

sa akong paminaw
walay nausob

og kon duna man ang bagtok
nahimong halas

diha sa iyang sanga nga dila
nanimhot sa dalan

kon asa siya moikyas
diha sa mga bakak nga mga bintana

ang dalan sa unahan
magpabiling layo kanato

sa matag adlaw
nga tutok dili kini nato maabtan

kusog usab kining modagan
sama sa atong mga hunahuna

usahay makita nato
ang panagtagbo sa tanan diha sa usa ka

gunas sa balas
sa pipila ka lugas sa abog

usahay sa dili na nako makumkom
molingkod ako sa tunga

sa agianan
mopahiyom modawat mangandoy

lamang magyampungad
sa pag-abot sa kangitngit

alang kang ariel

sulayi daw palihog
og latay ang agianan sa
tambayawan

sida dili ba?
lisod kapyotan ang maong
laway gikan sa iyang
baba
nga giagian sa iyang walo
ka tiil

kon dili nimo mahimo
ang paglatay
kay hadlok ka nga mahulog
sulayi na lang og
sulat og balak

alang sa mga kaka
dayon ako ang mosulay og katkat
sa akong kaugalingong
laway

og kon mahimo ko na kini
seguro
undangon ko na usab ang
pagsulat sa akong
mga balak

mamati na lang ko sa mga
tamsi
lantawon ko na lang giunsa
pagkubit sa tikarol
sa usa ka haw-an
didto sa tin-aw nga sapa
kaniadto.

dunay mga krimen nga nagtuyoktuyok
lang sa atong mga utok
adlaw adlaw
matag gabii giluba ta ang atong mga lawas
sa mga punyal sa lingla

ang hunahuna makighilawas sa dili nato
kapikas
ang mga gumunhap nakisapaw sa
mga utlanan sa moralidad
dili makita ang mga kawras sa kuko
sa likod sa likod
ang mga mantsa tua ra sa sulod sa brief
nga imong gisulod sa bulsa og
dayog dalidali og laba sud sa kasilyas
nga ikaw rang usa

dakong kawat ang gibuhat sa too nga kamot
og ang wala nga kamot
nagpakaaron-ingnon nga wala masayod

sa damgo
nagawsan ko
sa pagpiyong sa akong mata lain ang akong
gidamgo nga nagpatong sa akong lawas

dumog sa gugma
layog sa kaulag
kumot sa mga nindot
dap-ig ang mga pus-on
magdilaab ang kainit

mitabon ang kangitngit sa
kagabhion
ang habol sigig pamakak
ang ugnan nagpakalimpyo
nagpakaputi
sama sa usa ka konsyensa
sa huwes

pagkaugma
ablihan ang bintana
pasudlon ang kahayag
pil-on ang mga habol
og hapnigon ang mga lum-it
ang alugnan
alisdan og ponda
ipadpad ang mga abog
gikan sa lawas

maligo sa kabag-ohan
manglugod pag-ayo aron matangtang ang tanang buling
og dalikdik

mamahaw
mosakaysakay sa laming estorya
sa pamahaw nga sunnyside up nga itlog
parisan sa chorizo
humot nga kan-on
init nga kape

halok sa hagkanan
mogikan
tagboon ang laing adlaw sa kinabuhi
lain na usab nga lingla

apan kinsa ba ang nakahibalo sa
tiunay og
tinood?

wala.

dili masulti sa tanan
sa yuta ang kabahin sa iyang mga balas

sama nga ang mga panganod dili
ikapanugid ang kabahin sa mga doldol

ang dagat lantawa
bisan sa iyang kalapad og kalalom

walay gisulti
walay tingog-tingog nga mopanaw

kon mohangop man kini sa lapyahan
kadyot lamang

ang mga kalanggaman mao usab
walay giisip nga panimalay

ang mga pako wala kini buhati og
mga baba

sama sa mga tudlo wala kini mga ngabil
kon mohaploy kini sa imong mga paa

og kon mopahulay kini sa imong dughan
wala gihapon kini giisip nga panimalay

mao usab kana ang gugma
usa kini ka panaw sa dagat sa langgam

sa mga panganod
wala kini silay panimalay

sabwag sila
mga hangin nga nagdala sa mga bulak

alang sa tanan
sama sa mga prutas sa kinaiyahan

adunay isda
nga ganahan sa gamay nga baso
kay dako siya didto

adunay laing isda
nga mibalhin sa dako nga butanganan
bahalag gamay lamang siya didto
apan mabati niya
ang tumang kagawasan

kon mamad-an
ang sapa
mangamatay ang
mga isda
ang mga lumot
ang mga bato
mag-uga
ang mga balas
makigsanib sa abog

baho ang mga patay
nga mga isda
langto ang mga lumot
ang mga bato
init morag mga
baga
ang mga abog
paliron sa hangin
ang mga balas
hapdos unya sa
mga mata

dili ko sapa
dili ka isda
wa nato pangandoya
ang bato
makapaslot ang baga
kinsa ba'y ganahan
sa abog

apan kon kita
magpasagad na lamang
kining tanan
mangatuman

kinutlo sa balak ni Sylvia Plath "Winter Landscape, with Rooks"

"ang naglagiting nga
kainit sa adlaw
nga milungsad
sa agusan
mayubitong
mitutok sa nangluod
nga balilihan.
Pak-an ang kangitngit
sa huna-huna,
sama ako sa bato
nga naglumlom
hangtod sa pag-abot sa
kagabhi-on sa tingtugnaw"

magbabalak ka?

kon magbabalak ka
ang unang elemento nga dili ka masabtan
unya dili sab ka ganahang magpasabot
mao nga

mogamit kag mga tanghaga
imbis moingon ka nga giuhaw ka
mokatkat ka na lang sa punoan sa tambis
og mokitkit sa tambis
og aron motubod ang laway
sawsaw sa asin,

unya usahay baduy,
kon mahigugma dili motingog
kasagaran magdala lang og bulak
alang sa palalab
unya kon duol na siya
dayog dagan
kulang sa kaisog nga moatubang
sa kamatooran

kon magbabalak ka
daghan kag naagian
nga dili nimo ikapanulti sa uban
kay basin sakit ra kaayo

makita kini sa daghang kabahong nga
nauwat sa imong bitiis
sa daghang buhobuho sa imong aping
mga gugmang nagnana, mibuto, nauwat na lang
apan walay nahitabo

apan kon magbabalak ka gayod nga tinood
nakalabang ka sa suba sa imong katalawan
sa imong kahilom
nakayubit ka ra og pulong
kabahin sa gugma

nahigugma ka
gisugot, nalipay ka, naminyo ka,
nakajerjer ka, haskang laloma sa dagat sa kalipay
ang imong nasalom
hapit ka mamatay
wa ka kaginhawa
apan nakat-on ka anang
gugmang aslom og pait
subak sa katam-is

kon magbabalak ka
og gusto kang molungtad niini
sa kataposan
nagsulat ka na lamang alang sa imong kaugalingon
gamit ang katarungan
ang pagsalig nga makalabang ka ra gayod
sa dakong unos
ikaw ang sakayan nga wala malunod
naglantaw kanunay sa unahan
sa imong dunggoanan

kon magbabalak kang tinood
dili ka mohopas
kay sama sa bulawan
ikaw ang silaw sa handurawan
ikaw ang perlas nga luha
ang kahaw-ang nga dili
mawala
ikaw ang paak sa kinabuhi
ikaw ang bisag unsa
ikaw ang pulong
sa kinabuhi hangtod na kana
sa kataposang singgit
diha sa kamatayon.

kining hagawhaw
sa tanlag
ang kaugdang
nga misalindot
sa daw alimpulong
batilaab
maoy gabayan
sa panaw
aron magpabiling
tim-os dili alang ni
bisan kinsa,
apan sa pag-alagad
sa makataronganong
galamhan

ang bato
mounlod gayod kana
ang mantika
motunga
depende sa imong
panglantaw

ang usa moingon nga
giduot sa lana ang
tubig
gipiit sa bato

ang usa usab moingon
nga gibitbit sa tubig ang lana
og ang bato ang nag-isa
sa tanan

moingon ang bato nga siya
ang kusgan
moingon ang lana nga siya
ang gamhanan

ako nga naglantaw
giuhaw
nangita og laing baso
nga ang sulod
puros lang gayod tubig

bugnaw ang kamatooran
morag tubig
nga mihupay sa akong
kauhaw

makalibog ang dula
sa bato og tubig og lana
sama
sa imong kalibotan

magsugod ka diha
sa hanap
pangitaon sa tungatunga
ang mga dayag
gusto nimong ipadayag
pinaagi sa
gitagoan mong mga pulong
ang ilang
gipaabot nga kamatooran
gusto mo usab kini
nagpaabot ka lang
sa saktong panahon
basin puhon
basin sa kataposang
adlaw
basin diha sa kinatumyan
sa kagabhion
apan bisan unsaon
moabot ka gihapon sa
susamang
panghitabo sa imong
kinabuhi
bisa unsaon pa og
pagkakha sa mga kuko
sa imong ugma
magpabilin gihapon ang
hanap
bation mo ang pagkabuta
diha sa usa
ka himaya
wala nimo kini hisabti
imo lang kining
gibati.

sa mga dagkong
tutoy sa
kalibotan
kita ang iyang
mga tungaw

pagkamaayo mong
mokuha sa usa ka hulagway sa usa ka bata
nga nagtanga

unsa kaha ang imong gisulti kaniya
nganong wala modapat ang iyang lapis sa iyang papel?
nganong layo ang iyang tinan-awan?

sukwahi kini sa tinood
sa iyang pagkawatsinango
nga kon imong tagaan og singkwenta
modagan kini sa tindahan
og ang iyang unang paliton
dili baya pan
kondili tirador.

gisakyan mo ang higala
nga gasakay
sa kabaw,

lisod hikalimtan
ang kainit sa atong mga sampot
nga midapat sa baga nga
balahibo sa kabaw

habog ang kabaw sa atong
kagamay
apan wala'y usa kanato
nga napiang
sa matag ambak
sa matag saka.

ayaw palabi

ayaw pagpalabi
nianang mga kalapasan
sa maayong gawi
og pamatasan
kay kini mobalik isip
mga anay
nga mokutkot sa tanan
nimong bahandi
apil na sa mga salog sa
imong kasingkasing og
sa imong utok nga
wala nay atop.

kabahin sa usa ka huwes nga byuda

nahigugma lagi kuno siya
sa usa ka batan-on nga taxi driver

siya 52 na
ang lalaki 20 pa

gilabay baya niya ang tanang
mga babil sa gugma

naburos siya
unya ang taxi driver usa ka gabii niana

gihold-ap, gipusil, patay
natulala si judge

nanganak
og sa iyang tubag sa interview ni Boy Abunda

wala siya'y gibasolan
sa natingob niyang kalipay

talagsa ra kuno motungha ang gugma
og kay mitungha man

dili kini niya palabyon
dili kini niya pasagdan

NAKAKITA na dagway og lingaw
ang mga panganod
sa kagabhion

iya na segurong
gikalingawan og trapo ang
mga singot sa bulan og sa mga bitoon

Kay wala na siya mitunga sa adlaw
wala na ang kainit
sa kaudtuhon
wala na ang lamdag
wala na ang mga bidlisiw sa
adlaw sa sayong kabuntagon
diha sa mga kuyamoy sa
mga cogon

Wala na ang panaghimamat
ang pagpunay og hagwa sa mga
handurawan

Karon malinawon na ang mga sapa
Malipayon na ang mga isda

ang pulong nga naghatag og
dakong labat
sa atong pagkahigala mao

ang pus-on.

wa ko magbasol nga ikaw
mibiya kanako

sakit ang akong pus-on
ang doktor
nag-ingon nga wala ako'y sakit

kinsa siya? og kinsa ikaw?
ah, pareho ra kamong mga mabaw
og kalimutaw

giwala ko kamo sa lasang sa pulong
og hangtod karon

wala pa makaplagi sa mga sagbot
ang ilang patag

ipadayag lang ang
gibati

mansahan ta
panalagsa ang ngalan
sa atong
mga katigulangan

dili na sila maulaw
kanato
og kita kinsa pa ba
ang atong
kaulawan?

sila nga mga wala na
usay ulaw?

patas lang
angay angay lang kita sa
mantsa sa
mga tagok sa nangka

dugay na ang panahon
nga nagbitay ang
atong mga damgo sa punga
sa atong mga
hunahuna

pagkahadlokan sa atong
mga tudlo
nagkurog ang mga ngabil
naghapdos ang
tiyan
nagsalimuang ang pus-on

og ikaw pagkabogo mo
nga kada pulong ko
gituhuon mo?

ah, wa ka pa gayod diay
makaila sa
bulan og sa mga bitoon

baha

PAGKAHUMAN sa dakong ulan
mibaha
misaka ang mga tubig sa
matag hagdan
sa matag kusina
sa matag lawak diin ang
tawo natulog og
nagdamgo

pagkadaghan na sa isda
nga nadalahig sa tubig
apan wala ang
mamasolay
wala ang mosikop

ang mga bata nagduladula
nagtampisaw

ang mga lingkoranan og
nga kaldero
nag-ipon didto sa atop

wala'y nasayod nga karong
gabii
modoaw ang kamatayon

kadaghan sa mga
simbahan

ang uban ginama
na gani sa
bulawan

ang uban gikulit sa
bungtod

ang uban gitagoan
sa ilalom sa
kalibotan

ang uban dunay
mga tore nga mohalok
na sa langit

ang uban naa na
gani sa ilalom sa
dagat

pagkadako sa mga
gasto

apan ang tinood nga
simbahan
magbabilin nga

mao lang gihapon
ang mga katawhan

galisod og pangita
sa Ginoo kay
galabad ang mga ulo

amot diri
amot didto

sakripisyo diri
sakripisyo didto

diha sa libre nga
mga serbisyo

apan ang sa pari
nga bunyag
bendisyon sa
patay
misa sa mga kalag
kasal

bayad segurado

hamlet sa 2010

2b Trilla
or 2b Nes?

pagkataas sab
ning deck sa Titanic oi!

asa si Rose?
magkita kaha silang Jack?

wa katukob

nagdangag ang
Bakunawa

wa katukob
sa Bwan

Ang Karetera

                                                               mipahulay
                                                              sa pag-inat
                                                              ang subayanan
                                                              una siya mamahimong
                                                              tulbok  nga mohalok sa
                                                              suwab sa  kapunawpunawan
                                                          

Sul-ong

                                            pagkagarboso ba
                                            sa  adlaw
                                            nga nagpahipi
                                            luyo sa panganod
                                            nga mihikaw
                                            pagpa-ambit sa
                                            iyang kahayag

                                            pagkamasinundanon
                                            ba sa panganod
                                            nga mitugot
                                            nga gihimong kapa
                                            sa naglagiting
                                            niyang kainit
                               
                                            mipahi-ayon
                                            ang kawanangan
                                            daw alpombrang
                                            misurop sa nagbanaw
                                            niyang kaligutgot
                                     
                                           
                                      
                                          

nakita mo ang
katahom sa usa ka
pula kaayo nga rosa

gikutlo mo kini
gusto nimong hipuson
ang katahom diha
sa imong palad

gikuha mo ang dahon
ang tunok og imo kining
gilabay aron lamang
maangkon mo ang
tinood nga katahom
sa usa ka pula kaayo
nga bulak nga rosa

gitagsatagsa mo pagputol
ang mga gihay
hangtod nga wala nay
nabilin

karon
anaa pa ba
ang katahom?

wala kaha nimo mahunahunai
nga mas matahom kini
usa ka pula nga rosa
sa ibabaw sa iyang punoan?

pagsulat kabahin sa katahom

sinaw ang dahon
sa nangka

akong gikutlo
akong gisubay ang

mga ugat
sa dahon sa nangka
nga sinaw

dahon lang kini sa
nangka nga sinaw

walay kalainan sa
laing mga dahon

apan ako kining gikutlo
og akong gisubay ang

mga ugat sa dahon sa
nangka nga gasinaw

nga akong gihanyag
sa kasanag sa kahayag

sa adlaw sa sayong
kabuntagon samtang

nagtindog ko atubanga
sa linaw kaayong dagat

gikumot ko ang dahon
sa nangka og ako kining

gilabay sa silong sa among
balay diin nagpasad ang

mga bato nga gikan sa
lubog kaayo nga suba

mao kini ang akong gisulat
kabahin sa katohom

mao kini ang akong gibuhat
kabahin sa katahom

nagsakit ang akong dughan
apan dili ko na kini maambat

Alang kang Romy P. nga taga-Dabiak

naghunahuna siya
nga maghimo og balak
wa sab ko kabalo kon
unsa ang kabahin

namasin ko
kon kini kabahin ba sa usa ka baki
nga bakak nga mikokak sa
usa ka tinood nga hardin

kon bahin ba kini sa hulmigas nga pula
nga nanginabuhi og iya
sa ilalom sa mga bulak

kon kabahin ba kini sa iring nga
midagan
sa dihang mikusog ang ulan
sa kagabhion

kn kabahin ba kini sa usa ka bata
nga nahadlok
sa dihang miulang nga mga iro
kay miabot na ang mga wakwak
nga taas kaayo og dila
nga mokilaw og atay
nga mosuyop sa dugo
nga mukitkit sa liog

namasin ko nga si romy mosulat na og balak
sa bisan unsa lang kaha
kon kabahin ba kini sa ok-ok o tabili
o uwat sa iyang bagtak
o liki sa iyang wait
o hubag ba hinoon sa iyang sampot nga
walay buthanan
nga nagngotngot

o dili ba kaha kabahin kini sa adlaw
nga sayong manitsit sa iyang bintana
sa mga taghoy sa iyang kahayag

gusto nakong matakdan si romy
sa akong sakit
kining sakit sa pagpamalak

gusto unta nakong mosulat siya
bahala na
bisag unsa
basta lang god matugaw lang gyod
ang linaw nga sapa sa kalibotan sa mga balaknon
bahala na og latagaw
bahala na og hugaw


apan kon kanus-a
wala ko masayod

pero akong duda
kabahin na usab kini sa iyang gugma
nga wala matuman
nga wala maambat
sa iyang ulag nga wala kakaplag
og laing ulagan
nga siya patulan

ah, kining mga gugmang morag
lata nga nangalumping
kining gugmang morag hiyos
nga ligid sa sakyanang
kining gugmang morag tunok
sa lansang sa atong mga
nipis kaayong lapa-lapa
sagpa sa atong giampoan nga
pagkatawo
mao gayod kana ang kasagaran

apan kon mosulat si romy og bahin
sa Kalihokan
makaya ba kini niya?
kadtong gipatay nga amigo sa mga
gangis sa Bukidnon
kadtong Miss MSU nga gipusil
og wala malubong sa pipila ka adlaw
didto dapit sa kabukiran sa Agusan?
kadtong summary killing sa Toril?
kadtong gi-release sa Provincial Jail
nga girakrakan doul ra gyod
sa Capitolyo?
kadtong mga tiil nga gitagkosan og
wire
gipusil sa agtang
gihuboan og sapot
naglas-ay ang lagay
nga gihumulan sa iyang kaugalingong
dugo nga nauga sa kaugtohon?
kaya kaha ni romy kini?

ah, basin og magsulat lamang siya
kabahin sa iyang trabaho isip
usa ka magtutudlo sa Pilosopiya
sa unibersidad nga class
nga walay pakabana kon dili
ang kabahin lamang sa expansion
og pag-increase sa enrollment
sa mga estudyante

basin kon kabahin lang kini sa
iyang pagkapuol sa iyang kinabuhi
tungod kay wala na siya kabalo
kon unsa siya
asa siya paingon
og unsa ang angay nga buhaton
aron makaplagan niya ang
tinood nga kahulugan
sa iyang eksistensya?

mahimong kabahin lamang kini
sa penomenologiya gamiton ang
mga bug-at nga apelyedo nilang
Heidegger, Sartre, Camus
Aristole, Plato og uban pang mga
bug-at nga mwebles og mga dekorasyon
diha sa bookshelves sa
Office of the Dean

daghan angayng sulaton
dili na kinahanglan magpaabot pa
sa milagro ni Sta. Maria og ni
Senor San Vicente

kabalo na niana si Sta. Teresita
og ang Sagrado Corazon de Jesus

usahay makalingaw ang pagkabata
ni Sto. Nino
nga gihimoang joke sa atong mga
kaigsoanan didto sa Marawi
pero dili ko na kana isaysay dinhi
kay morag milayo na ako sa akong
angayang hisgotan kabahin ni
Romy

kon makasulat man siya ugaling og balak
kon ipabasa ba niya kanako
wala na usab ako maghandom niini

wala masayod si elvie nga siya mismo
usa na ka balak
ang iyang gamitoy nga nga mata
nga morag underscore lang sa yahoo.com
ang iyang suwang nga morag slice sa manga
ang iyang kamub-on nga morag kumagko

wala siya masayod nga siya usa ka
kasub-anan
nga siya usa ka kataw-anan sa katawhan
nga siya dili talagsaon
nga siya nahimong usa na lamang ka
tipik sa mga basurahan sama sa mga putos
og styrofoam sa Jolly Bee
nga siya gilabay, gidahig
gisunog, gikalimtan
nanimahong agiw

diha sa kalibotan nga wala mangilabot
kon unsa ang matood nga kahumot
ang matood nga kabaho
ang matood nga kalawgaw

wala masayod si romy nga siya
nahisama na usab sa akong mga balak
nga agi sa kadaghan
gipakisama na lamang nga mga bonbon
nga gipuy-an sa mga tungaw
og sa mga baboybaboy

nahisama na lamang siya sa usa ka balak
nga giagup-op
morag kiss me chocolates nga napidyat
sud sa bag kay nalimtan og kaon

pagkalooy
dili si romy
pagkalooy ba usab
ning tagsulat
nga nagkalat
nagpataka na
lamang og
sulat-sulat
kulelat.

sa dihang mikusog ang ulan
wa ko midayon og lakaw
kining kandingon mong higala
nanambo sa bintana
naghinuktok
milantaw sa usa ka pungpong
nga bayabas
nga hinog nga kaayo
nga gibasa pag-ayo sa ulan

ang tamsi nga akong giingon nga
nindot kaayong moawit
mitago sa ilalom sa baga nga
dahon sa kaimito
nanghawid sa sanga
nagtikuko
gitugnaw dagway
pag-ayo

ambot unsay akong sala
gitutukan ko niya

ambot og naunsa nga
sa tumang kahilom sa among kasingkasing
sa taliwala sa kasamok sa mga tingog
sa ulan og
hangin

mora mag nagkasinabot na noon
ming duha
sa pagpalabay lang una
sa panahon
pinaagi sa walay paglihok
sa walay bisan usang
buhaton

gawas lamang sa
paglantaw sa mga nangagi
og gustong
moagi sa among atubangan

sa balay nga karaan
nga inyong gibiyaan
sa langob nga daghang
sawa
nga inyong gikalisangan
sa suba nga mihubas
nga daghang patay nga
mga isda
sa mga panganod nga
midag-om
sa hangin nga miharos
sa mga punoan sa saging
nga nangapuklid
sa bukid nga
naupawan
sa mga kadalanan
nga lapok
sa mga kabatoan nga
danlog sa lumot nga mitapot
sa mga nipa nga atop
nga nangalata
sa mga kawayan nga bongbong
og salog nga
giagay-ay

sa lugar nga wala na'y
mga tawo
sa kamingaw ning
gamayng kalibotan
sa mga gipamilin sa
abog
sa mga agipo nga
nangahulog og
mipahulay na
ning sapa nga walay
kisaw
ning kahoy nga wala nay
mga dahon
ning payag nga guba ang
tanang hagdan

ako lang ang gahian og ulo
nga nagpabilin

pagpaputi sa tanlag

sa namansahan nga tanlag
sulayan kini og laba

nagpakusokuso sa kusog
kaayo nga ulan

gidakdakan sa bug-at kaayo
nga mga tugon nianang pagbiya

gikumot aron mogawas ang
tubig nga wala nay pulos


gipalo-palo
giwaswasan, gipug-an,


giladlad sa dakong bato nga
tig-a

gibulad sa init sa adlaw nga
dakog mata

gibitay sa alambreng
tay-an
gikumpitan aron dili
makabalhin

og tuod man
nauga ang konsyensya

karon puti na siya nga
lantawon
og humot na siyang
simhuton

nindot na usab nga
sul-uton
gamiton
makadayeg ang
kasagaran ang akong
konsyensya

nahikatulog sa ugnan nga
putli
nabag-o ang pamati
morag gibati niya
nga siya natuli

gilantaw ang pagkabungkag sa
mga abog diha sa kahayag nga
nagbara sa pultahan

makalingaw
morag sayaw sa kalanggaman
diha sa langit

nindot ang panagbungkag
nahisama sa pagbuswak og pagpanaw
sa mga parasyot sa usa
ka buwak
nga gihagkan sa hangin
og gituyoktuyok
aron masabwag sa kaumahan


namati ang kasagbotan
kabahin sa usa ka panaw
daghan diay kining mga dunggan
nanghipos sa iyang mga
tiil og mga kamot

wala ang tigsugid
mitago sa ilalom sa mga dahon sa ilang-ilang
anaa ang kahilom
og ila kining gihinganlan nga usa ka
gugma

sa pagduaw sa kasub-anan
lingawon nato ang atong hunahuna

ang tingog sa tuko
nga nakatukob og dakong alibangbang
nga itom sa kisame

ang lamok nga babaye nga
nabusog sa usa ka pignit nga dugo nga
gikan sa atong aping

ang ihap sa tinulo sa tubig
gikan sa sandayong
paingon sa dakong bato nga
bairan
sa ubos sa balay sa kilid sa
banyo

malingi nato ang pagtalidhay
sa dahon sa saging
human kini gilabyan sa bugnaw
nga hangin
paghuman sa kusog nga ulan

pagkahuman niining gamay nga
pamuyok sa kinaiyahan
atong balikan pag-atubang ang
kasub-anan

wala damha nga mipakita ang
gamay nga pahiyom sa imong ngabil

adunay agianan
nga mawala sa unahan
mao kana
ang latas sa kataposang
adlaw

lakwon ta kini
apan nasayod ka na ba niini?

wala akoy gibasolan
nahibaw-an nako unsaon ang pagpakabuhi
gidawat nako ang mga kasaypanan
og wala ako mahadlok kon masayop pa ako
sa mga ugma

ako ang tawong mipanaw nga gaan
walay gidala
ako ang wala magdala og tubig sa akong
kauhaw
ang wala magputos og balon sa akong
kagutom
ako ang andam sa pagtabok sa pikas tampi
ako ang adunay gitagad nga sakayan
ako ang nananom
ang misaka sa kahoy og milantaw sa
ngiwngiw
ang miatubang sa karon
nga wala magdala og sundang
og atsa
wala akoy giguba og wala akoy giayo
igo lang akong milabay dinhi

wala akoy balikan
wala akoy gikawilihan

nasayod na ako niana
og busa wala ako magpakabana

milantaw ako paingon sa unahan
nasayod na ako niana
dugay ra kaayo ang panahon
hinay ra kaayo ang mga adlaw

bisan pa og bugnaw kaayo ang mga kagabhion
minunot ako sa kainit sa mga bitoon

ang kagabhion

wala nato imbentoha ang kagabhion
sa mga matang naglutok nakita nato ang iyang nawong
siya ang nagwala sa katulugon
ang kasamok sa iyang mga sugilanon
nga gihambin sa mga kamot
sa kagahapon

moikyas ka sa kagabhion? sa iyang
kangitngit?

gipiyong mo ang imong mga mata
og karon
napriso ka na usab niya

pagkawalay kalooy
sa kangitngit!
nabulabog na usab ang imong
kalinaw

gisaaran ka og mga damgo
nga sa buntag
dili na man gani nimo
mahinumduman