Kaban Nga Karaan

Kaban Nga Karaan
By Genamos_US of Washington DC, USA

Duol kanako ug tan-awa ang sulod
Mga katingala ug kahiman nisugod
Giabog-abogan sa sook nahimotangan
Ang kaban nga karaan akong nakaplagan

Giablihan ko aron susihon ang sulod
Ang dughan ko nagbuto-buto nag-aginod
Ang tabon gilawa-lawa akong gihapyod
Sa mga kahinam dali-dali kung giguyod

Nag-alipadsay ang mga karaang larawan
Nga murag gilubong nga mga bulawan
Mga itum og puti ang mga bakgrawon
Akong gipunit ang uban aron tan-awon

Ilang mga panagway puno sa kadasig
Ang hunahuna ko sa kahibulong gisilhig
Kung kinsa kining mga tawo sa hulagway
Mga pagduda ang hunahuna ko gisumpay

Gitan-aw ko ang likod sa larawan
Aron mangita sa ilang mga ngalan
Mga napughaw nga mga titik
Ang mga mata ko kusog nilabtik

Kung unsa kaha ang ilang mga kinabuhi
Mga pangutana nga walay tubag gisukli
Ang mga kabilin sa unang panahon
Nga dugay nang gikalimtan nga sugilanon

Mga sugilanon nindot kining balikan
Sa mga kupas nga larawan kini buhatan
Kung asa kining lugar gikuha ang mga larawan
Ang bugtong saksi kining kaban nga karaan

si Boy...

nag-chat mi ni Boy
kaganiha lang
nagbalita ko niya
nga hapit na nga mahuman
ang beachouse

habog, lig-on,
duha ka rooms, tulo ka CR,
usa ka kitchen
duha ka stairs
lapad og veranda

kita ang tibuok kalibotan
nanggalot ko
kasilip ka sa silingan
kadungaw ka sa
Aklan, nagpasiaw ko

mitubag ang kanahan
nindot!
nangutana kon daghan
bang chicks
nga silingan

nakatawa ko sa
ulagan
og nag hint nga moadto
unya kuno siya
kuyog ang iyang
palangganggang

"mangyari na ang mangyari"
at di na kunwari
accent sa yari
nanagalog ang kalog

igat sab
ning ig-agaw kong mangkoy
nga medyo guwangguwang na
sa iyang edad
nga saysenta.


ngilngig sab sa?

bag-ohon ta ang atong balay
pintalan, tabonan ang mga garas
og mga mantsa
alisdan ang bulok nga
sumo
hidhiran sa bag-ong
pintal ang
tanang sum-od
og daan

ang hugaw nga puti
karon bulawan na
ang gianay nga bungbong
putingan
ang buslot tapakan
ang harag
tukhan.

Matahom nga Babaye

Matahom nga Babaye
By Genamos_US of Washington, DC, USA

Matahom nga babaye gulwa dinha ug makigduwa
Ipasundayag ang imong sulod nga mga bahandi
Ang kisdap sa imong mga mata
Ang imong kinaiyanhon nga mga lakaw
Imo kung gibihag sa mga busilak sa imong kahinaman

Wala ka manginahanglan sa mga matag bag-ong urog
Ug mga mahalon nga alot
O kaha mga mogilak nga mga dagko nga brilyantes
Kay imong kaanyag makabuta sa akong panan-aw
Ikaw nasayod sa imong emosyon ug kahuyang

Sa imong kapasidad ug katakos
Nga modelo sa katilingban
Ang Maria Clara sa modernong panahon
Dili ka dali matugaw sa mga hagawhaw
Sa mga dilang masalaypanon

Ikaw mapasagaron sa mga panahom sa uban
Ikaw andam maminaw kanila
Nga walay pagduhaduha tanan himong higala
Kay ikaw nahibalo sa imong abilidad
Bisan may utlanan wala ikaw mobalibad

Kaanindot nimo sud-ongon
Nga kansang kaanyag talagsa-on
Ikaw ang lamdaman sa uban
Magdadasig sa mga ulit nga mga tawo
Kay ang imong kalag napuno sa dalisay

Matahom nga Babaye
Dan-agi kining akong mga mata
Aron makita ko ang imong lunsay nga katahom
Hatagi kining akong pangindahay
Kay ikaw makahatag kanako og kalipay

Ang Pagkab-ot Sa Tinood Nga Kalipay

Ang Pagkab-ot Sa Tinood Nga Kalipay
By Genamos_US of Washington DC, USA

Aginod sa paglakaw ning kinabuhi
Taliwala ning pagdali-dali ug kabanha
Ayaw kalimot nga adunay kalinaw sa kahilum
Paningkamoti nga walay pagtahan sa mga kakulian
Ug ihatag ang imong kaayo sa tanang tawo

Ihinay pagsulti ang tatawng kamatuoran
Ug andam ka maminaw sa uban
Maskin ang pinaka banga ug ignorante
Aduna gayud silay kaugalingong ikasulti

Paglikay sa mga tawo nga sabaan ug init og ulo
Kay maoy maghatag balaka ug aliwaros sa atong kalag
Kon mangumpara kita sa uban
Mahimo kitang garboso ug mapahitas-on
Hinuno-a nga sa kanunay aduna gayud mas labaw
Ug minos-minos pa kanato

Ikalipay ang mga katumanan sa atong nakab-ot ug mga laraw
Ipadayon sa pagbuhat ang mga butang
Nga maoy naghatag kanato og interes
Pero hinumdumi sa kanunayng kita pamaubsanon sa kaugalingon
Kay mao ra kini ang tinood nga bahandi sa atong dughan
Ning nag-ilis ilis ug nagduhiraw nga panahon

Mabinantayon kita sa atong matag tulomanon sa atong patigayon
Kay ang kalibutan puno sa mga pusong ug lingla
Ayaw gayud sa pagkabuta kung unsa ang mga hiyas
Kay aduna gayud mga tawo nga malimbasog sa taas nga tinguha
Bisan asa ang kinabuhi puno sa kabayanihon

Ipadayon ang imong pagka ikaw
Ayaw pagtumotumo sa uban sa ilang mga pagbati
Ug Ayaw pagkatahap sa ilang gugma
Bisag sa ilang mga panlitok wala kay makuha
Mahitandi kini sa mga sagbot nga magbalik balik sa pagturok

Mangayo kita sa tambag sa mga katuigan
Aron itahan ang mga butang sa atong pagkabatan-on
Amomahon ang kusog sa atong diwa
Aron magsilbi kining taming sa kalit nga kaalaotan
Ayaw pagkatarantar sa mga kalisdanan nga moabot
Kasagaran ang mga kahadlok naggikan kini sa pag-inusara ug kakapoy

Kung atong isumada ang tanan ning pagtulon-an
Sa pagdisiplina sa kaugalingon atong masabtan
Tagaan usab nato gamay nga konsiderasyon
Ang paghinayhinay sa atong kaugalingon
Aron masabtan usab nato ang atong mga kahuyang

Kitang tanan mga binuhat nga gimogna sa langit
Lakip nga ang mga tanaman ug mga bitoon
Ma dagat man, mga hayop ug kabukiran
Bisag hanap o dayag ang atong katuyoan
Aduna gayud kitay tumong ning kalibutan

Busa dawaton nato ang panagdait nga gihatag gikan sa Diyos
Aron matilawan sa kanunay ang kalinaw nga walay balos
Kung unsa man gani ang atong mga pangindahay
Sa mga kahago nga atong gitanom
Ayaw nanumbalinga ang mga tingog
Sa kasaba ug mga kaguliyang ning kalibutan

Hatagi og kalinaw ang atong kalag
Sa mga bakak, kasakit, kagubot ug pakyas nga mga damgo
Bisan mao kini ang dagan sa nalipong nga kalibutan
Ang katahom sa kinabuhi ato ra gayud masabtan
Ayaw kalimot kanunay sa pagmaya
Aron makab-ot ang tinood nga kalipay ug himaya

ngano ba nga ang kahoy
pataas man ang pagtubo?

aduna ba kini gustong kab-oton?
mga kamot ba sila?

aduna kaha'y langit nga ilang ipasabot kanato?
nganong nanggamot man sila?

aduna ba sila'y buot ipahibalo kanato kabahin
sa ilang mga gamot?

nganong wala ma'y mga baba ang kahoy
aron unta kita sultihan? aron unta kita dili na lang

mosulat og mga balak? aron unta kita dili na
mangita pa kon unsa ang kahulugan sa atong

mga gamot, sa atong mga sanga?
sa atong mga dahon?

nakab-ot ba nila ang langit? nahikap ba nila
ang tinood nga kalipay? masabtan kaha usab

kita nila? moiyak ba usab sila kon masamdan?
og sama kanato dili ba usab sila mosyagit kon

maputlan sa mga katungod? masapsapan ang
panit og maulaw?

usahay mabati ko nga ako kaniadto usab usa
ka kahoy; natumpag, nabali, nalata, og wala

na mahinumdumi sa akong panahon, og ang
mga batang nagdula sa akong silong wala na

usab gani makahinumdom, samtang ako
naglingkod, mihangad, nga morag usa ka bukton.

nindot ang mga alibangbang

ang mga nindot kadyot lang
sama sa mga alibangbang

usa lang ka adlaw og duha
mangamatay na sila

dili molungtad ang mga nindot
lumalabay lang sila

gihunahuna ko nga ako mas nindot
pa sa mga alibangbang

ang tanang parte kanako manglupad
kadyot lang mangawala....

Ang Diktador

Salig ka sa pagbati?
kay kinsa man
ang gustong
mahimong ulipon?

Du-ol nang mabu-ak ang
balod sa ligating.
Ang kakusog sa hangin
milapaw na sa akong panabot.
Ang kaanyag sa adlaw
nag-awhag na og kasubo

Lisod ibton ang nagbara
nga bukog luyo
sa akong gusok.

Lawom ang iyang
pagkahulog.

Bisan pa og ang akong
dughan puno sa kahiubos,
batukan ko ang iyang
pagkamanlulupig

sa milabay nga 25 ka tuig...

nakahinumdom ka ba niadtong sunog
sa dakong balay sa gagmay pa kita diin

wala ang atong mga papa og mama
og kita lang didto sa sulod sa lawak og

duro natong syagit og pakitabang unya
wala'y bisag usa ang nakadungog kay

layo ang mga silingan unya wala'y telepono
og walay cell phone niadtong panahona

unya nangambak ta sa bintana nga habog
kaayo unya napiang ka unya ako napangos

unya nakita nato ang tibuok nga balay nga
nasunog hangtod nga ang nahibilin puro na

lang mga abo didto sa yuta unya mao pay
pag-abot sa mga bombero unya misunod

silang papa og mama dayon giayo-ayo tag
kasaba kay nganong nagdinangag?

nabati mo pa ba ang kamingaw sa tibuok
kalibotan? mabati mo pa ba ang mga bagotbot

sa mga walay labot? mabati mo pa ba ang kasakit
sa imong mga piang?

ako hangtod karon diri sa ulat sa akong tuhod og
mga siko, mabati ko pa ang kangotngot og kapungot

usahay makapangutana ko: asa kahang parteha nga
kitang gagmayng mga bata nagdinangag?

ikaw sa ka bang dapita nasipyat? tungod lang ba
kag gagmay pa ang imong mga bukog og

ikaw kaniadto wala pa'y katungod nga motingog?
nga ang itubag sa tanan mao lamang ang pagpakahilom?

adunay nakakita sa unahan
madungog niya ang dahunog sa umaabot nga unos
makita niya ang pagkagun-ob sa bukid
ang pagsaka sa tubig
og ang pagkalumos sa mga bata og tigulang

gipagkigkitaan ko siya nga nakakita niini
og akong gipangutana:

makita mo ba ang pagkagun-ob sa akong mga bukid
ang pagkahanaw sa akong lungsod
ang pagkamatay sa akong mga amigo og mga kaila
labi na sa akong gihigugma?

nagpanglingo siya og wa ako mamugos kon unsa
gayod ang mga detalya sa akong ugma

mipauli ko sa akong payag
gipasaligan ko ang akong kaugalingon nga
dugay ra akong andam
nga dili gayod ako mangayo og pakitabang

kay unsa pa ba ang mawala kanako
nga gikuha naman gikan kanako ang tanan

dugay ko rang gipangandoy ang pagkawala
ang pagkahanaw

ang katuyoan sa maong pangutana dili baya ang
paglikay

tagboon ko ang pagkagun-ob sa saktong adlaw
dawaton ko kini sa nahibilin kong gibating hagawhaw

Dakbayan Sa Sugbu

Dakbayan Sa Sugbu
By Genamos_US of Washington DC, USA

Ang pinangga kung dapit
Ang ngalan mo nipilit
Sa dughan ko ikaw gipangadoy
Sa katahum imo kung giguroy

Ang dakbayan sa Sugbu
Ang ikaduhang dakong Metro
Sa Pilipinas siya ang pinakaraang siyudad
Bisan ang gilapdon dili siya dako ug lapad

Siya ang sintro sa komersyo
Sa Luzon, Visayas ug Mindanao mga negosyo
Daghan ang naentrega sa kaanyag
Kay ang katahom sa dapit daghan ang manglaag

Imong gibihag ang dughan sa mga langyaw
Sa mga lokal og taga gawas ang moduaw
Ang mga kasikbit nga dakbayan dili kuyaw
Bisan magabhian ta nga maglakaw

Karon kay nahilayo ka man sa ako
Ang akong gitinguha padayon nagdako
Kung kanus-a ka man akong makita
Ang katahum mo ikaw akong gibaligya

Ikaw akong bugtong panalipdan
Sa mga biaybiay ikaw akong barugan
Ang kasingkasing ko nagdala sa dakong garbo
Sa kanimo nahimo akong tinood nga Cebuano

kinahanglan nga ang kinabuhi
dili mawala sa iyang mga katuyuan
nganong magpakabuhi

kon nawad-an na og tumong
palaban sa gahom sa
paglaum

kon mawala na ang gugma
kay mawala man gayod kini usahay
anaa ang kaulag mga
modapig kanimo
ayaw og kaulaw
ablihi ang iyang mga takuban
kuhaa ang mga sapot
tan-awa ang kaanyag sa kamatooran
dimdima ang katam-is
ning kalibotan

wala diha sa bahandi ang kalipay
anaa usa kini sa kadato sa imong mga pagbati
sa paglantaw mo sa pag-abot sa adlaw
sa paghanggab mo sa hangin
sa pagpasilong mo sa punoan sa mangga
sa habog kaayong mga bungtod
sa paglantaw mo sa mga dagat
sa pagkuyog sa imong mga hunahuna sa paglupad
sa mga langgam

lantawa ang kalay-on
ayaw og duko diha sa mga hulmigas
kuyog sa hangin
awita ang imong kaugalingon

pagbati...

ang mga bungtod
namugna apil na ang mga
galikoliko nga mga suba

nakita mo na ba kon ngano?

ang mga suba nahisama
sa mga kamot sa lalaki
og ang mga bungtod
nahisama sa pagkadaghang
tutoy sa mga
babaye

nagpanglikos ang mga suba
og ang mga tutoy
nanggituy-od paingon
sa kalangitan

batia ang kalami sa gibuhat
sa mga suba ngadto sa bungtod
batia usab ang kalipay sa
kalangitan
nga nagsud-ong kanila

boutan nga asawa...

nangutana siya
kon kinsa kadtong seksing babaye
nga iyang nakit-an
nga kuyog nakog pagpangaon
sa Pizza Hut

kay lagi gusto unta niyang
ilailahon

mihangyo lang siya nga
unta dili kami makit-an sa iyang mga amiga
labi na sa iyang Mama

gihagkan niya ang iyang agtang
aping og ngabil
og mipahimangno sa hinayng
pagsulti og

" i love you dear".

Maglipay Kita

Maglipay Kita
By Genamos_US of Washington DC, USA

Maglipay kita karon
Samtang may mga bitoon pa
Sa dili pa mulabay ang karon
Nga mahimong unyang kagahapon

Ang atong ugma
Tingali, mahimong puhon
Kining karon, usa kini ka gasa
Nga gihatag sa kahitas-an gitagana

Usa sab kini ka pribilihiyo
Nga kita may kinabuhi nga walay bisyo
Gitagaan kita sa kahigayonan
Sa pagbuhat sa atong gihiayonan

Nindot kini nga gihatag
Gitagaan kita og kagawasan
Sa pagpili sa atong padulngan
Aron kini atong matilawan

Maglipay Kita Karon
Kay ang adlaw moabot na
Sapag hingilin sa karon
Aron sugaton ang kagahapon

Maglipay Kita Karon
Samtang wala pa muabot ang kagahapon
Kay ang mga pahat sa panumduman
Magamit lang kini sa pagkakaron

Maglipay Kita Karon
Sama nga kini atong katapusan
Nga dili nato pag-ugmaan
Ang gilaraw natong gituhoan

Kay sa takna nga kita tawagon
Andam kita nga walay pagmahay
Lantawon ang mga buhat sa kagahapon
Aron ang karon magmalinawon

Ang Kasaysayan sa Sugbu

Ang Kasaysayan sa Sugbu
By Genamos_US of Washington DC, USA

Matod pa sa huhungihong kaniadto
Nga giasoy sa higala ni Lolo
Katuhoan man ug dili
Sa kaikag wala akoy gipili

Niadtong nilabayng Abril 7, 1521
Niabot si Fernand Magellan sa Sugbu
Sa pagpangita og mga lamas
Nga perting nihita ngadto sa gawas

Nag-ugbok siya ug kahoyng krus
Aron sakupon sa sibilisasyon kita mogakos
Nakurat ang mga rajah ug datu sa panghitabo
Abi gud nila nga mupalit lamang sila sa ilang gitabo

Nilabay ang 20 ka adlaw
Nanglupad ang mga bangkaw
Perting suko-a ni Lapulapu
Nagyawyaw nga nasuko

Kay wala siya makauyon
Sa gisaad nga mga patigayon
Daghang mga kinabuhi ang nakalas
Usa si Magellan ang gidimalas

Nagpasiatab man gud si Magellan
Nga aduna kunoy daghang bulawan
Nagduda si Lapulapu maisahan
Sa bungoton nga murag tulisan

Mao kini akong nalibugan
Kung tinood ba gyud ang hinungdan
Walay nakasaksi sa hitabo
Gawas lamang ning libro kung gitago

Matud pa sa akong karaang libro
Nga giasoy didto mga amigo
Si Humabon ug Lapulapu kuno magkaila
Pero sa mga prinsipyo dili magkahiusa

Lain lain ang ilang mga panglantaw
Kabahin sa patigayon uban sa mga langyaw
Ug dinhi nagsugod ang ilang panagribal
Sa mga panglantaw sila dili manegar

Naintriga kuno si Lapulapu sa iyang nadunggan
Nga si Humabon ug iyang asawa gibaptismohan
Sa paring kristiyano uban ni Magellan
Daghan kuno ang taga sugbu gibasbasan

Ang bag-ong ngalan ni Humabon ug iyang kapikas
Si Carlos ug Juana nga kuno sila dili makaikyas
Dinhi nagsugod ang kinabuhing kristiyanismo
Nga ang pagtuo sa usa ka Ginoo kita ni asinso

Mao kuno ni ang giregalo nga Santo Niño
Ang pinakakaraang nga imahe sa sugbu
Nga gihatag sa mga katsila ni rajah juana
Sa pagtimaan sa paghinagalaay ug gugma

Ang kanhiay nga sugbu sa wala pa moabot ang mga katsila
Usa nga kini kagingharian nga gidumala ni haring Lumaya
Nga lumad taga Sumatra nasod sa Indonesia
Gituhoan nga mga kagikan sa dinastiya sa mga Chola

Nagpakisusi kuno ni Magellan
Kabahin sa isla sa mactan
Nga gidumala ni Datu lapulapu
Gibantog nga pinaka-isog sa sugbu

Nisulbong ang gubat sa Mactan
Sa rason kung kinsa ang modominar
Sa mga dagkung patigayon nag-interes
Ang mga datu ug rajah nagkalalis

Ato nalang ning putlon
Ang subgu nga sugilanon
Dili ta mahuman og dali
Sa kasaysayan kung gipili

Kamo nalay pangita sa sumpay
Kay ang tudlo ko dili makalahutay
Sa mga gipangpatik kung estorya
Mga sugilanon walay pagkaluya

Kung unsa man ang sugilanon
Sa karaang Sugbu gipanugilon
Sa mga hunahuna ako nalingaw
Nga kaninyo ko kini gipahungaw

hubo ako nga magpakita kaninyo
ang akong tapis mao lamang
ang kilumkilom

magsulti ba ang lawas nga walay
tabon sa akong mga kamatooran?

nasayop ka
ning hubo kong lawas
baga pa gihapon ang tabon
sa akong
mga hunahuna

makita mo ba ang akong mga kamatooran
sa akong hunahuna?
lantawa kini sa akong pulong
gisulat ko kini
sa matag adlaw
sa matag lantaw ko sa gawas sa bintana
sa matag lutaw sa panganod
sa ibabaw sa halayo kaayo nga bungtod

gisulayan mo ug hubo ang akong mga pulong
makita mo na ba ang akong kamatooran?
sayop ka gihapon
hagbay rang gilubong ko ang mga kamatooran
kon imong abrihan ang ilang mga pultahan
ang makita mo mao na lamang
ang mga gapnod
ang mga giabogan nga mga libro
ang mga buak nga baso
ang mga gisi nga papel
ang mga sulat diin ang mga titik hanap na kaayo
ang rosa nga naligti sa kadugay sa panahon

wala na kanako ang akong mga kamatooran
gilubong ko na
sa hapnig sa mga uga ko nga luha

usa lang ka bulak...

usa lang ka bulak ang akong
gihawiran
para kini kaniya
gitagoan ko kini sa akong
likod
aron dili ninyo makita og
inyong awayan

usa lang ka bulak ang akong
ikahatag
nga wala nay dahon
wala nay kahumot og dili kini
angayan nga awayan

laya nga bulak nga akong gikuha
sa karaang kaban
sunugon ko kini
aron ang iyang aso
makasugilon sa akong kapait
ngadto sa langit

pahibalo....

sa duha ka ninyo
wala ako nga magpatunga
ning akong awit
nga inyong nadungog
alang kani
sa wala pa dinhi.

sa laing bahin...

wa ko ikaw nakita,
hangin ka nga milabay sa akong tugkaran,
apan nagpatabang ka sa bulak
didto sa kilid sa akong bintana
nanghumot ka
misayaw ang mga gihay
mibukhad ang mga
pyuos
nabati ko ikaw
gitudloan mo ang akong kasingkasing
nga moawit sa silong sa bulan
ning akong kagabhion

mausob ko ba ikaw? mahagkan ko ba ang
imong mga ngabil?
hangin ka, og hangin ka sa hangtod
nabati ko apan dili ko mahikap
sa akong mga bukton
usa ka gihapon ka haw-ang
nga dili mahulipan

molabay ka lang
og bisan og sakit mas maayo na
nga ikaw sa dayon
akong tayhopon og
samtang sayo pa
ako kang
hikalimtan

Sugilanon

Ang gugma
paulion,
alimahan,
patambukon,
dili lang
sa sugilanon.

pagbati

nganong palabman kanang pagbati?

gusto ko kanang
mabaw,
mahikap,
mahinol,
kay dili ka mahagbong,
dili ka matislaob
kay taphaw.

Lagyo

(hinubad sa balak ni  Louis Simpson)

Ayaw na og sulat.
Sa akong kasubo,
wala na ang akong kahayag.
Dihang nahanaw ka sa tag-init,
ngitngit na ang akong kwarto.
Sirado na usab ang akong mga bukton.
Kon tuktukon mo ang akong dughan,
sama lang kana sa lubnganan.
Ayaw na og sulat!

Ayaw na og sulat.
Kinahanglan makamao
kita og unsa ang kamatayon.
Gimahal ko ba ikaw? Pangutan-a ang ginoo.
Susiha ang imong kaugalingon.
Nasuta mo ba?
Sa paglitok mo sa pulong nga gugma
nga ana-a ka sa halayo
susama lang  sa langit nga lisod kab-uton.
Ayaw na og sulat!

Ayaw na og sulat.
Gikahadlukan ko ikaw.
Nahadlok ako sa unya nga handuraw.
Kay ang handurawan ang naghupot sa tingog
nga sa kanunay kong madungog.
Ayaw hatagi og tubig, ang di kamaong moinom,
Ang hulagway mo anaa sa Pulong.
Ayaw na og sulat!

Ayaw na isulat, ang maaghop mong mga pulong
kay wa ko kini hagita nga dili na tan-awon,
Mura og misaliyab ang imong tingog
sa akong  kasing-kasing, nagpakita kanako
tabok sa imong pahiyom
Daw imong mga halok nga napatik sa akong dughan.
Ayaw na og sulat!

ang nangagi

naglatay sa pisi ang
kagabhion
pagkahulog
misyagit ang kangitngit
nga gisapnay sa
huyo kaayong mga bugton
sa kaadlawon
nga namatay ra pod intawon

gibanhaw sa pasalig sa kabuntagon
gihagkan ang lagom nga aping sa adlaw
gihapuhap sa maaghop
nga pukitpukit
sa huyohoy

kon nganong itom og puti
na lamang ang mga bulok sa mga bulak
para kanimo
tungod kana kay kulang na
ang kahayag nga unta angay
nga isul-ob diha
sa kaniadto pula nga mga gihay

wala kanako ang tinubdan sa
kahayag
ayaw pangitaa
anaa ra ang tinubdan
sa imong dughan

nag-estorya na lamang ang
kaadlawon sa kuyog niyang kaadlawon
naghisgot sa nangagi
nagtagik og mga pulong nga wala nay
mga pasalig
gitilapan ang kagahapon
giusap ang karon
gisirad-an una ang mga bintana
aron dili magsinamok ang walay
klarong plano sa
pagkaugma.

ang batong naghimog mga balod gikan sa akong mga pilok

ang bato nga imong gilabay
sa sapa kong malinawon
nakahimo og daghang mga balod
nga mipasad sa akong ayuyok
misurop
ngadto sa akong kiting
nga miigking kay morag natunok
natuk-an
sa imong kagingking

Ang Nagun-ob Kung Pagsalig

Ang Nagun-ob Kung Pagsalig
By Genamos_US of Washington DC, USA

Natipak ang akong dughan
Sa pagsalig kung gitagoan
Gituya ko sa dayag nga hangin
Nga naghunahuna nagpadaplin

Ang mga kanhing sugilanon nadakin-as
Sa akong mga kamot pagkalab-as
Gikuha ko sa ilawom ning kasingkasing
Ang kangitngit sa pagbati kung nibagting

Usahay murag wala koy makit-an
Sa mga gibuhat mo ako giluiban
Ang mga pagduda ko gitabunan
Sa init nga gugma ko gitapin-an

Akong gipamonit ang mga tipak
Sa mga panghitabo ako nasugamak
Ang nagun-ob kung dughan
Nga andam kung hulipan

Sa dalom mong larawan
Pahiyom mo walay katapusan
Wala ko masayod ang hinungdan
Sa pakyas nga pagsalig gibasulan

Kung man gani kini imong gilaraw
Sa mga nanglabay tang mga adlaw
Ang gihatag mong kasakitan
Dawaton ko nalang ang kaparotan

Ang kinabuhi ko napandol
Sa kalisdanan ako gidumbol
Andam kung bangunon pag-usab
Ang pagsalig ko nga nanghuy-ab

amag ang mga tinaguan apan dili ang gugma

anaa ang kaanyag sa gitago
ang puti nga ilok, ang hawak sa liog
hamis ug makahubog bisan wala'y bahalinang
gilad-ok, gibahog, karon gisid-ok
kay nakita ang amag nimong gitago

apan ang gugma nga tinaguan
lagmit kanang mabaho
mag-alintabo maong mangita ug lusot
dili gusto ang mabuot
mulagom, mamatay, ug mahimong maghikog

ang akong gugma

baog ang akong gugma
nag-inusara, dili manganak
dili makapangala
gaagwanta sa pagtagik
ning pulong sa huna huna

ang imong luna

nindot kining imong luna
maayong magpalandong ug panagsa
labi na sa init nga kaudtuhon
maghumol sa tunaan
magsalum-salom
maminaw sa tinagaktak
sa letra sa imong mga pulong

katulugon

malisod kining ana ka sa katulugon
daw matagak ang imong hunahuna
mawala ang imong gugma sa pagkaon
mag-alidasay ka ug wala kay tagdon
bisan pa ang garay sa mga pulong

sugmat

sa lingin nga utlanan
andam na ako nga imong hinginlan
sama anang: kami lang dinhi
og wa kay labot
wala malista ang imong pangalan
dinhi sa among sumbanan,

migawas ko sa lingin nga dulunan
giisa ko ang akong kamot
og wa mo damha ang akong mga pako
nga dugay ko rang gisipitan sa akong mga ilok

pataas akong naglupad
palayo kaninyo og gipakita ko ang akong
tam-is kaayo nga pahiyom
diha sa inyong mga nawong nga aslom

damgo

misulod ka sa lawak
nga haskang sukoa
ingon ka: asa ang akong sulat?
ambi, kay akong gision,

natingala ko
hagbay ko ra kadtong nasunog
og nganong
wa ka kahibalo, sa kadugayon

sa panahon, sa mga nasunog nga
oras, sa mga nilubad nga mga adlaw,
sa mga tuig nga napuklid,
karon ka mibalik
og wa na gani ako makahinumdom,

sa imong ngalan, sa imong nawong,
sa imong baho.

ang akong nailhan mao na lamang ang
apelyedo sa kamingaw
ang anak sa kasakit, nga ania kanunayng
tupad kanako

ang umaabot mibiya na
ang mga damgo hagbay rang nalawos
ang karon mao
kanunay ang pag-antos

apan nadawat ko kadtong imong sulat
nabasa, nahulog ang luha,
nauga, mitig-a ang kasingkasing
nga kaniadto
hupong sa hamog sa kalipay sa
kabuntagon

Lisod Ikaw Hikalimtan

Lisod Ikaw Hikalimtan
By Genamos_US of Washington DC, USA

Sa higayon nga makita ko ikaw
Nga may bag-ong kuyog naglakaw
Kay sa laing bukton ikaw giguyod
Nga ang mga kamot ko namanhod

Walay makahulip sa imong puwesto
Nga ang dughan ko nakagusto
Ning mga ngabil puno sa kahidlaw
Sa mga halok ako nakapanghupaw

Makadaghan ko kini gihunahunaan
Ang pagpangita sa tag-iya ning dughan
Sa dughan ko ikaw gibalayan
Aron kining gugma ko masuwayan

Ikaw lamang ang bugtong makatagbaw
Sa pagbati ko nga walay makaugdaw
Ang mga pagbati ko dili makalingkawas
Sa mga pahiyum mo ako gibanlas

Akong gitugyan ang mga mata sa gugma
Aron sa kinabuhi ko ikaw akong masuprisa
Pero unsaon nako sa pagkalimot kaniya
Nga ang anino sa pagbati padayon nangaliya

Murag ang gugma ko may kadina
Nga lisod putlon ang mahigugma
Bisag nagkalagyo ang duha tang mga dughan
Ikaw gihapon ang tag-iya ning akong kalibutan

panamilit sa bag-ong gikasal

ikaw ang mipupo
sa mga bulak sa
kaadlawon

imong gihalad
sa suwang sa bulan
ning iyang
kagabhion

himoang puluy-anan
ang iyang kasingkasing
ang iyang mga bukton
imong pahulayan

ning kalay-on sa
kahaponon
pagdula
pagtampisaw
sa kahayag sa
adlaw

biyaan mo kami
og mobiya sab kami
magsugod ka
sa amo usab nga gisugdan
dili kami mabalaka
kay anaa ang gugma
magauban kaninyo.

paghulip sa kaguol

ay! ambaki ang
bulan
ayaw hawiri
lukso pataas
pataas pa
mas taas pa sa
usa ka bitoon
ay! ayaw kahadlok
luksoi ang kasakit
ambaki ang
kawad-on
lusot diha sa
mata sa dagom!

sa pagkahulog sa mga ulan sa kaadlawon
bation ko ang kamingaw
sa hinay hinay nasabtan ko ang gugma

nga dili alang kanako, misurop ang kabasa
gikan sa langit paingon sa atop hangtod sa
lapok

ang mga sagbot nagpamati lamang
nadungog ko ang pagbakho sa ulan
og ako kining gianinaw sa anino sa mga
kahoy sa bag-ong
kabuntagon

dili mo mabati ang kabugnaw dili mo masabtan
ang kabugnaw
anaa ka sa laing mga bukton
nagpasilong ka sa iyang kasingkasing
lahi ang imong padulngan og
lahi usab ang imong gipuy-an

dili dali ang pagkalimot apan ang pagsabot
moabot ra gihapon sama sa mga bulak nga
kalachuchi diha sa akong tiilan

unsaon mo ba pagpamati sa pagbakho sa ulan
nga dili mo man masabtan
kon ngano nga ang tubig sa langit
gisalod sa sandayong og gipatipas sa
saktong agianan?

mikusog ang ulan og
ang akong nadungog mao ang sinyagitay sa mga
baki didto sa basakan
nga mibuhakhak sa tumang kalipay
pista sa ulan
kumbera sa tubig
nahubog sa tumang kabasa
sa lapokon nga yuta

Sa Gugma Kita Gipakatawo

Sa Gugma Kita Gipakatawo
By Genamos_US of Washington DC, USA

Padad-i ko sa imo sa mga halok
Nga nilabay sa langit nitabok
Sulti-i ko nga ako nindot lantawon
Sa mga pulong nindot paninawon

Gihapyod mo ang akong buhok
Sa mga mata mo wala ka mamilok
Ang dughan ko gibayaw
Sa mga pulong imong gihagawhaw

Sampita ang ngalan ko sa matag higayon
Aron mag-abot kita sa daplin baybayon
Gakson ko ikaw ning mga bukton
Aron sa pagbati imo kung sugton

Wala ko manginahanglan sa imong bahandi
Nga ang mahinungdanon ikaw akong mapili
Gunitan ko ang imong mga kamot
Aron ang gugma ta dili makalimot

Giandam ko kining mga bukton
Kung sa mga kasub-an kita sugaton
Ipahid mo ang mga natagak nga luha
Sa kasakit ug sa gisawhan tang himaya

Padalhi ko sa imong mga pahiyom
Aron kining kamingaw ko mahilom
Daghang salamat sa imong kaayo
Kay sa gugma kita gipakatawo

alang kang anecito

kinsa ba ang magmando kon kinsang
kamatooran ang masunod?

pagkainit sa adlaw og ang gamayng
tanom nga mitubo didto namulak
sa mga bonbon
walay bisag usa ka lusok sa ulan
ang gihatag didto

ingnon mo ba kini nga dili mao ang
iyang gibuhat?
itandi mo ba kini siya sa mga kabulakan
sa daplin sa suba

bisan sa sud sa dakong lasang
naningkamot ang mga lumot sa pagkamang
nakig-amigo sa mga wati og tabili

ingnon mo ba kini nga sayop ang iyang gibuhat?
aduna kay hulmahan kon unsaon sa pagpakabuhi
ang mga lumot,
ang bulak sa disyerto
ang mga sibuyas sa bato?

ayaw paghisgot og kamatooran
alang kanila
kay mas nasayod sila sa ilang mga kahago
og kahigwaos

ikaw? tan-awa ang imong agtang
gidaro usab sa imong
mga pagkulang

panamin, pakigsulti sa salamin
ingna ko kon
sakto ka ba usab
pagkadako sa ngipon nimo nga
nawala sa laray
misupak sa alingagngag
nanambo sa bintana sa imong
duha ka ngabil

Hatagi Ko Sa Imong Tubag

Hatagi Ko Sa Imong Tubag
By Genamos_US of Washington DC, USA

Hatagi ko sa imong tubag
Ang gugma ko walay paglubad
Hatagi ko sa imong tubag
Ang gugma ko walay makalumpag

Kay mao ba sab ang gibati mo
Nga kining kasingkasing ko
Padayon sa paglabtik
Ning dughan ko sa pagpitik

Ayaw ako paantosa
Sa gugma kung gasa
Ayaw kini palabya
Nga kita magkombuya

Wala nay lain alang kanako
Kon dili lamang ikaw maako
Ihatag kanako ang imong ngabil
Ang tubag nga walay ipasumangil

Ibilin dinhi kanako
Aron ang gugma ko modako
Hatagi ko sa imong tubag
Aron ang pagbati dili moluag

Isinggit ko sa ibabaw ning kalibutan
Aron ang tanan dili mo makalimtan
Taga-i ko og gamay nga paglaum
Aron tilawan ko ang imong pahiyum

Kung sa imong pagtando
Ang dughan ko ang nagmando
Nga kanunay ibutang ko ikaw
Ning kiliran puno sa kalinaw

Gitago Nga Gugma

Gitago Nga Gugma
By Genamos_US of Washington DC, USA

Kas-a aduna akoy gitago nga gugma
Nga nagpuyo ilawom ning akong dughan
Taudtaud kining akong gitapigan
Karon, nag-apura kanako nga siya buhian

Aron mangita sa iyang bugtong kagawasan
Nan akong gisultian ang higala kung bituon
Sama sa nagbinugtong naghangad sa langit
Nangadoy sa katumanan nga iyang gisampit

Ako siyang gisultian sa tinood
Nga unsa siya kanindot
Kung ngano man siya ang gipili
Kay siya ra ang dali kung masampit

Akong pa ganing gisultian ang mga kabulakan
Nga sa hingpit ang kasingkasing ko bukas
Kay kadtong kanhi gugmang nilabay
Sa iyang paglakaw ako wala nagmahay

SINULOG BLUES

SINULOG BLUES
By Genamos_US of Washington DC, USA

Nahinumdom pa ko
Sa High School man to
Bulan kadto sa Enero
Didto sa Jones Avenue

Kada adlaw sige mi og praktis
Aron ang estiping walay mintis
Nagliraw ang akong mga mata
Sa mga palibot perting alegreha

Gipasayaw ming tanan sa eskuwelahan
Aron sa maestro magradohan
Dili unta ko mosugot
Kay sa costume nga dili masabot

Perting lingawa sa among maestro
Nagtan-aw kanamo nga murag ministro
Wala gyud mi mahimo sa mando
Sa pagsanong nalang ug sa pagtando

Perti nakong uwawa
Sa costume nga akong gidala
Daghan ang nangatawa
Sa gisul-ob ko perting silawa

Dili masabot ang akong gibati
Gikulbaan ko nga nagtingsi
Sa gisul-ob kung costume perting hilasa
Kay ang brief ipagawas nga wala ko damha

Matud pa sa akong mahuyang nga maestro
Mao kuno na ang uso sa kaniadto
Didto sa kaharian sa mga Ukoy
Nga ang iyang Lolo maoy nag-asoy

Bodyfit ang among gisul-ob
Murag moskitero perting sihaga
Kolor green ug silver mga higala
Pero inig su-ob nimo perting inita

Dali ra sington ang among mga bugan
Kay ang brief maoy gipa-ibabwan
Kung kinsay man niini ang nagsugyot
Pero kami naputos sa mga bagotbot

Ang brief gayud akong gikabalak-an
May gani naminaw sa sugyot sa uban
Kolaran kuno og silver ang atubangan
Aron dili kini dali mailhan sa kadaghanan

Ilang gipapitlan og daghan nga mga sikwins
Aron kuno murag authentic nga mga dolphins
Tribu kuno mi sa Kadagatan
Nga maoy sugyot nga pangalan

Gipangutana ko sa akong Lola
Sa iyang nakita siya naloka
Kung unsa kuno akong nakaon
Sa costume mura kuno ko og Ukoy nga bigaon

Nakit-an ko sa akong babayeng klasmit
Nisiga ang ilong murag kuwaknit
Wala ko masayod sa iyang gitingsian
Kung unsa ba ang iyang gikahimot-an

Dili ko matabunan kadtong brief nga gikoloran
Bisag giputos pa sa mga sikwins gitabunan
Dismolar lang kadto sa mga katuyoan
Kay nag-ugdo lang gihapon ang gitaguan

Nakadungog ko sa ilang mga singgit
Sa costume diay silay nagkatawa gihagit
Maayo gani ko kay naghelmet
Sa gikalo ko nga may silik gipapilit

Mga estiping namo may kiyodkiyod
Bahalag nagsakit ang among mga likod
Sa kakapoy padayon gihapon mi sa pagsayaw
Uban sa pagsampit og Pit Senyor kami nakapanghupaw

Dili ko makalimtan kining hitabo
Sa kinabuhi ko dugay kung gitago
Nalipaghong man ko sa kauwaw
Ang katuyoan maoy nagpatigbabaw

Busa dili ko palabyon kining higayon
Sa giasoy kung balak sa gidugayon
Akong gipaambit kaninyong tanan
Ang Sinulog blues nga akong naagian

Imo pa ba akong higugmaon sa umaabot

Imo pa ba akong higugmaon sa umaabot
By Genamos_US of Washington DC, USA

Karong gabhiona
Sa hingpit ikaw akong maangkon
Imong gitugyan ang tam-is mong gugma
Sa walay pagduhaduha

Karong gabhiona
Adunay dan-ag sa imong mga mata
Nga may dala nga kahayag ug romansa
Imo pa ba akong higugmaon sa umaabot

Hangtud kanus-a kining bahandi
Nga padayon sa pagtubod ilawom ning dughan
Moluntad ba kaha kining mga pagbati
Sa umaabot nga mga adlaw

Dili ba kaha kini usa lamang ka higayon
Nga gilamat sa imong mga pahiyum
O kaha sa imong mga panghupaw
Imo pa ba akong higugmaon sa umaabot

Karong gabhiona
Ang mga pulong imong gibuhian
Mga luha sa kalipay imong gipadayag
Nga ako lamang ang imong higugmaon

Dili ko buot matapos kining kagabhion
Nga napuno sa mga saad ug panumpa
Kay ang akong pagbati naglutaw sa himaya
Imo pa ba akong higugmaon sa umaabot

Ang banagbanag sa sayong kabuntagon
Nasiak sa mga bidlisiw sa haring adlaw
Nabalaka ako nga walay tiaw
Kung basin mausab ang imong panglantaw

Gusto kung masayran akong hamili
Sa dili pa muabot ang kabuntagon sa hingpit
Nga kanang imong pagbati nga ako makasalig
Sayri ko sa imong tiunay nga tubag

Aron kining kabalaka mabungkag
Sayod ka ug ang langit
Nga kining pagbati ko walay utlanan
Imo pa ba akong higugmaon sa umaabot

Bantawan

"Ever drifting down the stream

Lingering in the golden gleam

Life, what is it but a dream?"--Lewis Carrol

kung ang kinabuhi susama
lang sa damgo
gusto ko nang mahigmata

kung ang kalibutan
maoy entablado
sa  piniling papel
asa ang bantawan sa kamatuoran?

bisan unsaon pagbugsay
usa lang gihapon
ang atong padulngan

insomnya

nanglu-od na

ang kagabhion 

sa pagpina-abot sa 

imong katulugon

gihangop ka sa adlaw

apan daklit lang
ang alimungaw
nga gikatanyag

sa udtong tutok

talaw

dili ko takos
makita ang adlaw
sa udtong tutok
paabuton ko na lang
ang dan-ag sa kahapunon

Tulo Ka Mga Pulong

Tulo Ka Mga Pulong
By Genamos_US of Washington DC, USA

Adunay koy daghang ikasulti kanimo
Pero wala ko masayod kung asa ko magsugod
Nagpanuko kung unsaon ikaw pagpasabot
Sa giandam kung pulong ipaabot

Mga tam-is ug nindot kining litokon
Akong gitapok aron kini gamiton
Ngadto sa takna nga akong gihulat
Mga mata ko nagpaabot nga naglurat

Gusto ko unta kini ihunghong
Kining mga pulong nga mabulokon
Nga dugay ko nang gitapigan
Sa lawak ning akong dughan

Mga balak, awit ug tinagik kung mga sulat
Nakawang lang ug nausik nga nilupad
Kay gipugngan sa anino ning pagduhaduha
Naglibog ko kung unsay akong ipangutana

Pero kining tulo ka mga pulong
Sa dughan ko kini nagpasilong
Ihilom ko man kini sa tago
Ngadto sa panahon akong giduko

Isulti ko nalang kini karon
Aron ang dughan ko matarong
Gumikan sa tulo ka mga pulong
“Gihigugma Ko Ikaw” dili malilong

ako mao ako.
adlaw adlaw kuyog ako kanako
usahay awayon mo ako
apan dili mahimo kay kita lang duha dinhi
og busa amigohon ko ikaw
bisan unsa pa ikaw og
bisan unsa pa ang mahitabo
kanimo og kanako
ako lang
og ikaw lang
hawiran ko ang imong kamot
nga mohawid usab kanako
matug ka sa akong dughan
og saligan mo ako
sama sa pagsalig ko kanimo
ako lang
og ikaw lang
sud sa usa ka lawas og
kasingkasing
walay mamatay
walay magbudhi
nag-ilhanay na kita
og kuyog kita
sa hangtod
sa kahangtoran

ang akong ngalan
ngalan mo usab.

paghisgot sa kalibotanhong kalipay

unsay iyang ngan?
taga-dis-a ba kini siya?
pilay iyang edad?
naa na bay experience?
inosente?

tagpila ba ang usa ka
takos sa kalipay?

dili baligya?
na hala, lakaw na.